Μόνο αν βρεθείς εδώ καταλαβαίνεις τι σημαίνουν τα Μετέωρα. Νομίζεις πως βρίσκεσαι σε εικονογραφημένο μυθιστόρημα του Τόλκιν, ή σε σκηνικό της ταινίας, ή έστω σε τρισδιάστατο ταμπλό επιτραπέζιου παιχνιδιού της Κάισσας, με εντυπωσιακά γραφικά. Αυτό το τοπίο πραγματικά έρχεται από ένα πλανήτη ονείρου και ταξιδεύει τον επισκέπτη σε ένα κόσμο ονείρου. Κι όποιος μπει σ’ αυτό τον κόσμο κατανοεί γιατί οι πελώριοι βράχοι που αιωρούνται πάνω από την Καλαμπάκα και το Καστράκι, είναι το πιο φημισμένο αξιοθέατο της Ελλάδας. Κάτι ξέρει η UNESCO, που έχει καρφιτσώσει τα Μετέωρα ψηλά στην λίστα της.

Τα Μετέωρα είναι φυσικά ένας δημοφιλής εναλλακτικός προορισμός. Με περίπου 700 διαφορετικές διαδρομές αναρρίχησης και πολλά μονοπάτια για πεζοπορία έχετε τη δυνατότητα να γνωρίσετε την πλούσια χλωρίδα και πανίδα της περιοχής. Εκείνο όμως που δεν είναι ίσως τόσο γνωστό στους μη μυημένους, είναι πως ο κόσμος των Μετεώρων είναι ένας κόσμος μανιταριών. Η φύση έχει προικίσει απλόχερα την περιοχή με όλα τα είδη αυτού του ταπεινού μύκητα, που από τα αρχαία χρόνια αποτελούσε τροφή του φτωχού, αλλά και έδεσμα του πλούσιου. Θα έχετε λοιπόν την ευκαιρία να δείτε, να φωτογραφίσετε και να μαζέψετε ντόπια άγρια μανιτάρια.

Τα μανιτάρια των θεών

Ο πλούτος της πανίδας, και της χλωρίδας, όπως και η αφθονία και ποικιλία μανιταριών, γέννησε την ιδέα της δημιουργίας ενός «Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Μετεώρων και Μουσείου Μανιταριών». Που προσφέρει στον επισκέπτη γνώσεις, εμπειρίες, και εικόνες, για τον ανεξάντλητο πλούτο της φύσης, ιδιαίτερα σε προνομιούχες περιοχές, όπως τα Μετέωρα.

Τα μανιτάρια των θεώνΤρεις φίλοι που λατρεύουν την φύση

Σαν μανιτάρι ξεφύτρωσε το «Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Μετεώρων και Μουσείο Μανιταριών» στην περιοχή της Καλαμπάκας. Άνοιξε τις πύλες του πριν από ένα χρόνο και στεγάζεται σε έναν χώρο 1100 τ.μ. Ο διευθυντής του μουσείου, κος Νίκος Πάλλας μας εξηγεί: «Μιλάμε για 100% ιδιωτική πρωτοβουλία, χωρίς δανεισμούς και συμμετοχή σε προγράμματα». Πρόκειται ουσιαστικά για δύο Μουσεία: Το Ζωολογικό με περίπου 350 είδη ζώων και των Μανιταριών με 250 είδη. Το μουσείο έγινε πράξη χάρη στο μεράκι τριών φίλων, κι όπως αναφέρει ο ίδιος: «Οι συλλογές είναι αποτέλεσμα μιας προσπάθειας 25 χρόνων των ιδρυτών του Μουσείου. Επειδή πρόκειται για προσωπικές συλλογές τα εκθέματα δημιουργήθηκαν από μερικούς εκ των καλυτέρων ταριχευτών στον κόσμο και έτσι συγκαταλέγονται στην κορυφαία ποιότητα της κλίμακας του Safariworks».

Διοράματα

Η φυσική ποιότητα των ζώων που εκτίθενται σε συνδυασμό με την εξαίρετη αισθητική του χώρου του μουσείου, προσφέρουν στον επισκέπτη ένα άριστο αποτέλεσμα. Τα διοράματα στα οποία τοποθετήθηκαν τα εκθέματα του μουσείου είναι αποτέλεσμα εκπληκτικής δουλειάς από 18 καλλιτέχνες, Έλληνες και ξένους, που κατάφεραν να κάνουν τα τοπία ρεαλιστικά. Όσο για την επισκεψιμότητα του μουσείου, μας πληροφορεί: «Παρόλο που μόλις κλείσαμε ένα χρόνο λειτουργίας, εντούτοις οι επισκέπτες ανέρχονται σε αρκετές χιλιάδες. Το 2016 προβλέπεται να έχουμε μεγάλη προσέλευση ξένων, αφού πλέον το Μουσείο μπαίνει σε προγράμματα μεγάλων tour operator».

Τα μανιτάρια των θεών

Εγκυρότητα και αξιοπιστία

Μοναδική είναι επίσης και η επιστημονική δουλειά που κρύβεται πίσω από την έκθεση. Κι όπως μας ενημερώνει ο κ. Πάλλας: « Έχουμε αναπτύξει ήδη συνεργασία με το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, το οποίο αποτελεί και τον επίσημο επιστημονικό μας σύμβουλο. Βρισκόμαστε ήδη σε συζητήσεις με το Χημικό Τμήμα του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων καθώς και με το Τμήμα Δασοπονίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης». Και συμπληρώνει ότι, «θέλουμε να συνδέσουμε την πολιτιστική μας παράδοση με την προστασία και ανάδειξη του φυσικού μας πλούτου». Το μουσείο μόλις εγκαινίασε μια έκθεση ζωγραφικής σε συνεργασία με τη Σχολή Καλών Τεχνών…. Εν ολίγης για εμάς η φύση και ο πολιτισμός αποτελούν μια αδιαίρετη και ενιαία οντότητα», μας τονίζει.

Τα μανιτάρια και οι δράσεις τους

Περπατώντας σε ένα ειδικά διαμορφωμένο χώρο, που προσομοιώνει το πραγματικό περιβάλλον, μπορείτε να συλλέξετε πληροφορίες και να γνωρίσετε όλα τα είδη μανιταριών. Το Μουσείο διαθέτει μια πλουσιότατη συλλογή από γλυπτά μανιτάρια, κατασκευασμένα ένα προς ένα, που διατηρούν απόλυτη ομοιότητα χρώματος, σχήματος και μεγέθους με τα αληθινά. Παρουσιάζονται μάλιστα σε τρεις φάσεις της ανάπτυξής τους, έτσι ώστε ο επισκέπτης να διαμορφώνει μια πλήρη εικόνα του κύκλου ζωής τους.

Σε μικρή απόσταση από το Μουσείο, μπορείτε να αναζητήσετε, να καταγράψετε, να μαζέψετε, και τελικά να μαγειρέψετε και να γευτείτε άγρια μανιτάρια. Η αναζήτηση και το μάζεμα των μανιταριών γίνεται σε κοντινά δάση και λιβάδια, με την παρουσία έμπειρων οδηγών και μανιταροσυλλεκτών. Επίσης, μπορείτε να παρακολουθήσετε σεμινάρια και συζητήσεις μανιταρογνωσίας, μέσα από τα οποία θα γίνετε «ειδικοί» στους ξεχωριστούς αυτούς κατοίκους των βουνών.

Τα μανιτάρια των θεών

Εκπαιδευτικά Προγράμματα

Το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Καλαμπάκας και Μουσείο Μανιταριών στα πλαίσια της εκπαιδευτικής του δράσης οργανώνει εκπαιδευτικά προγράμματα που απευθύνονται σε ομάδες παιδιών και σε σχολεία. Μέσα από τα προγράμματα αυτά το Μουσείο φιλοδοξεί να παρέχει μια ευχάριστη και ενδιαφέρουσα μουσειακή εμπειρία στους συμμετέχοντες, που συνδυάζεται με γνώσεις δοσμένες με έναν ελεύθερο και δημιουργικό τρόπο.

Τα μανιτάρια των θεώνΠροϊόντα από την περιοχή της Πίνδου

Το «Μουσείο Μανιταριών» στη προσπάθειά του να αναδείξει το φυσικό πλούτο της χώρας μας, αλλά και την υψηλή διατροφική αξία των μανιταριών, έχει δημιουργήσει μία εξαιρετική σειρά προϊόντων, μανιταριών και τρούφας. Στην ερώτηση, από πού προέρχονται και που διαθέτουν τα προϊόντα τους, ο διευθυντής του Μουσείου μας απαντά ότι «το μανιτάρι είναι ένα προϊόν με μεγάλη διατροφική αξία, στην κατανάλωση του οποίου η Ελλάδα υπολείπεται κατά πολύ άλλων ευρωπαϊκών χωρών, όπως η Γαλλία, η Ιταλία κλπ. Τα προϊόντα μας, περίπου πενήντα διαφορετικά είδη μανιταριών και τρούφας, προέρχονται από την ευρύτερη περιοχή της Πίνδου. Η διάθεσή τους μέχρι πριν ένα μήνα γινόταν από το πωλητήριο και από το e-shop του Μουσείου μας. Όμως λόγω αυξημένης ζήτησης αποφασίσαμε να τα διαθέσουμε στην ελληνική αγορά, ξεκινώντας από την Αθήνα σε επιλεγμένα καταστήματα που θα βρείτε στην ιστοσελίδα μας meteoramuseum.gr. Ήδη συζητάμε προτάσεις για επέκταση στο εξωτερικό, στις οποίες πιστεύουμε ότι σύντομα θα ανταποκριθούμε».

Πρωτοποριακή μέθοδος ξενάγησης

Θα πρέπει να αναφέρουμε ότι το μουσείο, για την πληρέστερη ενημέρωση των επισκεπτών του, διαθέτει μια πρωτοποριακή μέθοδο ξενάγησης. Πρόκειται για την εφαρμογή μιας νέας τεχνολογίας από την Τρικαλινή εταιρία URBOTOUR. Η εταιρία διαθέτει μια πλατφόρμα για προβολή των εκθεμάτων, που είναι σχεδιασμένη με χρήση των πιο σύγχρονων τεχνολογιών για κινητές συσκευές. Είναι η πρώτη φορά που εφαρμόζεται κάτι τέτοιο σε μουσείο στην χώρα μας. Το μόνο που απαιτείται, είναι να έχουν οι επισκέπτες στη διάθεση τους το κινητό τους τηλέφωνο ή ένα tablet, ενώ δεν υπάρχει καμία πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση. «Είμαστε περήφανοι», δηλώνει ο κ. Πάλλας, «για αυτή τη συνεργασία, όχι μόνο επειδή πρωτοπορούμε στον τρόπο που παρέχουμε πληροφόρηση, αλλά κι επειδή συνεργαζόμαστε και με μια τοπική εταιρία, που προσφέρει τόσες σημαντικές, σύγχρονες και εξειδικευμένες εφαρμογές και υπηρεσίες».

Τα μανιτάρια των θεών

Μανιτάρια όσα ξέρεις

  • Ο λαός λέει «Χόρτα μάζευε όσα βλέπεις, μανιτάρια όσα ξέρεις». Είναι εξαιρετικά σημαντικό να προσέχουμε ποια είδη μανιταριών πρόκειται να καταναλώσουμε. Πολλά είδη μανιταριών παράγουν διάφορες χημικές ουσίες οι οποίες τα καθιστούν τοξικά, και από μια ευχάριστη λιχουδιά μπορούν να μετατραπούν σε θανατηφόρα. Σας παραθέτουμε 3 είδη μανιταριών που δεν πρέπει να καταναλώνονται.
  • Θανατίτης – Αμανίτης ο φαλλοειδής: Συνήθως καρποφορεί στα ελληνικά δάση οξιάς, φουντουκιάς και βελανιδιάς, κατά ομάδες. Το πιο επικίνδυνο μανιτάρι στην Ελλάδα, θανατηφόρο, καθώς προκαλεί φαλλοειδική δηλητηρίαση.
  • Λεπιώτα η καστανή: Αυτό το μανιτάρι εμφανίζεται σε υγρά εδάφη, κάτω από βάτους και θάμνους, σε κωνοφόρα δάση. Έντονη εμφάνισή του στα Γρεβενά (άλσος Θεοδωρίδη), την Κοζάνη (Δίλοφο) και την Ευρυτανία (Μυρίκη). Τοξικό μανιτάρι, μπορεί να προκαλέσει φαλλοειδική δηλητηρίαση.
  • Αμανίτης ο εαρινός ή ανοιξιάτικος: Καρποφορεί από το Μάιο έως το Σεπτέμβριο, κάτω από βελανιδιές. Η μυρωδιά του ενώ είναι ευχάριστη αρχικά, αργότερα γίνεται βαριά και ενοχλητική. Επίσης θανατηφόρο μανιτάρι, καθώς προκαλεί φαλλοειδική δηλητηρίαση.

Μια γενική συμβουλή, που δεν πρέπει να ξεχνάτε ποτέ: Αν δεν είστε ειδικοί μην τρώτε μανιτάρια για τα οποία δεν υπάρχει η διαβεβαίωση των ειδικών ότι είναι βρώσιμα.

της Μυρσίνης Γρηγόρη

Τα μανιτάρια των θεών