Το μέλι του Ολύμπου μπορεί να νικήσει τα μικρόβια

Τις αντιμικροβιακές ιδιότητες του μελιού του Ολύμπου μελετούν οι επιστήμονες, με στόχο να χρησιμοποιηθεί στο μέλλον ως φάρμακο. Ένα δημοσίευμα σε επιστημονικό περιοδικό οδήγησε τον Δημήτρη Μόσιαλο, επίκουρο Καθηγητή Βιοτεχνολογίας Μικροβίων στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας να σκεφτεί «γιατί όχι και το δικό μας; Μήπως αξίζει τον κόπο να το ψάξουμε;».

Το μέλι του Ολύμπου μπορεί να νικήσει τα μικρόβια
Ο Δημήτρης Μόσιαλος, επίκουρος Καθηγητής Βιοτεχνολογίας Μικροβίων στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Το δημοσίευμα, όπως ο ίδιος εξηγεί στην «ΥΧ», ανέφερε τις αντιμικροβιακές ιδιότητες του μελιού Manuka από τη Νέα Ζηλανδία, το οποίο έχει λάβει πλέον έγκριση και χρησιμοποιείται σαν φάρμακο. Παραδέχεται ότι ένα από τα βασικά στοιχεία που κίνησαν την προσοχή του ήταν η τιμή του συγκεκριμένου προϊόντος, που κοστίζει «54 ευρώ τα 250 γραμμάρια».

Ο καθηγητής τονίζει ότι προσπαθεί να στρέψει την έρευνά του σε πεδία που να μπορούν να δώσουν πρακτικά αποτελέσματα, έτσι ώστε να συνδεθεί η επιστημονική έρευνα με την παραγωγή και την οικονομία. Τονίζει ότι, μέχρι στιγμής, υπάρχουν σποραδικές δημοσιεύσεις για τις αντιμικροβιακές ιδιότητες του μελιού γενικά, γι’ αυτό άλλωστε χρησιμοποιούμε και μέλι ως επιθέματα. Όμως, «ενώ το ελληνικό μέλι είναι γνωστό ότι έχει θεραπευτικές ιδιότητες αλλά δεν έχουν μελετηθεί σε βάθος, δεν έχουν αποδειχτεί επιστημονικά».

Σε τι οφείλεται όμως η αυξημένη αντιμικροβιακή δράση συγκεκριμένων μελιών;

«Κυρίως στη βοτανική τους προέλευση», λέει ο καθηγητής, από ποια φυτά δηλαδή συλλέγει η μέλισσα την πρώτη ύλη για να φτιάξει το μέλι της. «Παίζει ρόλο και η γεωγραφία και οι κλιματικές συνθήκες», προσθέτει. Πρόκειται πάντως για μέλια διαφορετικά ως προς τη βοτανική προέλευση από αυτά που έχουμε συνηθίσει να θεωρούμε ως «καλά μέλια».
«Τα μέλια που έχουν σημαντικές αντιβακτηριακές ιδιότητες συνήθως δεν είναι τόσο γευστικά, άλλωστε δεν προορίζονται βασικά για τρόφιμα. Το Manuka για παράδειγμα δεν έχει ωραία γεύση, και είναι μάλλον πικρό. Το θυμαρίσιο μέλι, που είναι και το πιο διάσημο έχει λίγες αντιμικροβιακές ιδιότητες», επισημαίνει ο κ. Μόσιαλος.

Η έρευνα του εργαστηρίου για τις αντιμικροβιακές ιδιότητες των μελιών του Ολύμπου ξεκίνησε μόλις τον Ιούλιο και χρηματοδοτείται από την περιφέρεια Θεσσαλίας, αλλά οι επιστήμονες έχουν ακόμα δρόμο μπροστά τους ώστε να έχουν συγκεκριμένα και μετρήσιμα αποτελέσματα, τέτοια που να μπορούν να αξιοποιηθούν για την έγκριση του μελιού του Ολύμπου ως φάρμακο. Μεγάλο ρόλο παίζει, βέβαια, η διεθνής επιστημονική αναγνώριση των αποτελεσμάτων. Οι μελέτες για το Manuka ξεκίνησαν το 1992 και πέρασαν πολλά χρόνια για πάρει έγκριση κυκλοφορίας, το 2005. Την ίδια στιγμή, σε πολλές χώρες του κόσμου πραγματοποιούνται έρευνες για συγκεκριμένες ιδιότητες διαφόρων ειδών μελιών.

Η επιστημονική απόδειξη

Ερευνώνται δύο βασικές χρήσεις

Το μέλι του Ολύμπου μπορεί να νικήσει τα μικρόβια
21 δείγματα μελιού από την περιοχή του Ολύμπου έχουν μπει στο μικροσκόπιο των ερευνών του εργαστηρίου και εξετάζονται για τις αντιμικροβιακές τους ιδιότητες

Στο εργαστήριο του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ξεκίνησαν να εξετάζουν διάφορα δείγματα μελιών από όλη την Ελλάδα και την Κύπρο. «Βρήκαμε, λοιπόν, ότι κάποια ελληνικά μέλια είχαν ισάξια ή και καλύτερα αποτελέσματα όσον αφορά την αντιβακτηριακή τους δράση από το διάσημο Manuka». Ένα πευκόμελο από τη Θάσο, ένα πευκόμελο ανάμικτο με μέλι καστανιάς από το Άγιο Όρος και ένα μέλι από την περιοχή του Ολύμπου ήταν τα καλύτερα, θυμάται ο κ. Μόσιαλος, εφόσον αυτές οι έρευνες πραγματοποιήθηκαν το 2013.

Ο μελισσοκομικός σύλλογος Ελασσόνας, όταν πληροφορήθηκε τα αποτελέσματα των ερευνών του εργαστηρίου, ενδιαφέρθηκε να μάθει περισσότερα για το μέλι που παράγεται στην περιοχή και οι μελισσοπαραγωγοί ήρθαν σε επαφή με τον επιστήμονα. Κάπως έτσι, 21 δείγματα μελιού από την περιοχή του Ολύμπου έχουν μπει στο μικροσκόπιο των ερευνών του εργαστηρίου του κ. Μόσιαλου και εξετάζονται για τις αντιμικροβιακές τους ιδιότητες. «Εξετάζουμε τη δράση τους εναντίον συγκεκριμένων 2 βακτηρίων, της ψευδομονάδας (pseudomonas aeruginosa) και του σταφυλόκοκκου.

Πρόκειται για κλασσικά παθογόνα βακτήρια που αναπτύσσονται στα έλκη, στα πόδια των διαβητικών ή σε περιπτώσεις εγκαυμάτων», τονίζει ο κ. Μόσιαλος. Οι δύο βασικές χρήσεις του μελιού που εξετάζονται είναι η κλινική χρήση, για επιθέματα για την επούλωση πληγών στις παραπάνω περιπτώσεις, αλλά και η πιθανότητα χρήσης του ως φυσικό συντηρητικό στα τρόφιμα (εφόσον έχει τη δυνατότητα να σταματήσει την ανάπτυξη μικροβίων).

  • Τάνια Γεωργιοπούλου
gaia-sense