Αιρεσιμότητα: Νέοι κανόνες για ελέγχους, βοσκοτόπους και αμειψισπορά
Αλλαγές στο καθεστώς της Αιρεσιμότητας, που συνδέεται άμεσα με τις άμεσες ενισχύσεις και τις λοιπές πληρωμές της ΚΑΠ, φέρνει η τρίτη τροποποίηση της σχετικής υπουργικής απόφασης. Η νέα απόφαση καθορίζει εκ νέου το πεδίο εφαρμογής των υποχρεώσεων, τους ελέγχους και τις κυρώσεις, ενώ εισάγει ειδικές εξαιρέσεις για μικρότερες εκμεταλλεύσεις.
Με βάση τη νέα ρύθμιση, οι εκμεταλλεύσεις με επιλέξιμη έκταση έως 10 εκτάρια (100 στρέμματα) εξαιρούνται από τους ελέγχους και τις κυρώσεις της Αιρεσιμότητας. Παράλληλα, από το 2026 οι εκμεταλλεύσεις με συνολική δηλωθείσα γεωργική έκταση έως 30 εκτάρια (300 στρέμματα) εξαιρούνται από τους ελέγχους και τις κυρώσεις που αφορούν το πρότυπο ΚΓΠΚ 7 για την αμειψισπορά ή τη διαφοροποίηση των καλλιεργειών.
Για τις μεγαλύτερες εκμεταλλεύσεις παραμένει η υποχρέωση εφαρμογής είτε αμειψισποράς είτε διαφοροποίησης. Στην περίπτωση της αμειψισποράς, τουλάχιστον το ένα τρίτο της αρόσιμης έκτασης πρέπει να αλλάζει καλλιέργεια κάθε χρόνο, ώστε μέσα σε τρία έτη κάθε αγροτεμάχιο να έχει καλλιεργηθεί με τουλάχιστον δύο κύριες καλλιέργειες διαφορετικών βοτανικών γενών. Εναλλακτικά, εφαρμόζεται διαφοροποίηση με τουλάχιστον δύο καλλιέργειες για εκμεταλλεύσεις 10 έως 30 εκταρίων και τουλάχιστον τρεις για εκμεταλλεύσεις άνω των 30 εκταρίων, με συγκεκριμένα όρια συμμετοχής κάθε καλλιέργειας.
Νέοι κανόνες για τους βοσκοτόπους
Τροποποιείται επίσης το ΚΓΠΚ 1 για τη διατήρηση των μόνιμων βοσκοτόπων. Η αναλογία των βοσκοτόπων προς τη συνολική γεωργική έκταση της χώρας δεν μπορεί να μειωθεί περισσότερο από 10% σε σχέση με το επίπεδο αναφοράς του 2018.
Ο Οργανισμός Πληρωμών θα προειδοποιεί τους παραγωγούς όταν η αναλογία μειώνεται κατά 9%, ενώ όταν ξεπερνά το 9,5% θα ζητείται από όσους έχουν μετατρέψει βοσκοτόπους σε άλλες χρήσεις να τους επαναμετατρέψουν. Οι εκτάσεις που επανέρχονται σε βοσκότοπο θα πρέπει να παραμείνουν σε αυτή τη χρήση για τουλάχιστον πέντε συνεχόμενα έτη.
Η ΑΑΔΕ ως αρμόδιος φορέας ελέγχου
Η απόφαση ενσωματώνει και θεσμικά τον νέο ρόλο της ΑΑΔΕ ως Οργανισμού Πληρωμών, αναθέτοντάς της τον έλεγχο της συμμόρφωσης των δικαιούχων με τις υποχρεώσεις της Αιρεσιμότητας. Οι έλεγχοι θα είναι διοικητικοί και επιτόπιοι και μπορούν να αξιοποιούν τηλεπισκόπηση, το σύστημα παρακολούθησης εκτάσεων και άλλες τεχνολογίες.
Οι επιτόπιοι έλεγχοι θα πραγματοποιούνται σε δείγμα που αντιστοιχεί στο 1% των δικαιούχων, βάσει ανάλυσης κινδύνου και με τυχαίο στοιχείο. Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης προβλέπονται μειώσεις ή αποκλεισμοί από τις ενισχύσεις.
Παράλληλα, οι βιολογικοί παραγωγοί που είναι πιστοποιημένοι βάσει του ευρωπαϊκού κανονισμού για τη βιολογική παραγωγή θεωρείται ότι συμμορφώνονται με συγκεκριμένα πρότυπα ΚΓΠΚ για τις μονάδες βιολογικής παραγωγής και τις εκτάσεις υπό μετατροπή.
Τέλος, προβλέπεται η δυνατότητα παρέκκλισης από ορισμένα πρότυπα ΚΓΠΚ σε περιπτώσεις ακραίων καιρικών συνθηκών, ασθενειών φυτών ή προσβολών από επιβλαβείς οργανισμούς, όταν οι συνθήκες αυτές καθιστούν αντικειμενικά αδύνατη τη συμμόρφωση των παραγωγών με τις προβλεπόμενες απαιτήσεις.
