Η ιρλανδική προεδρία προτείνει νέο ορισμό του «ενεργού αγρότη» για την ΚΑΠ μετά το 2027

Νέο πλαίσιο για τον χαρακτηρισμό του «ενεργού αγρότη» στην Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ) μετά το 2027 προτείνει η ιρλανδική προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, δίνοντας παράλληλα στα κράτη-μέλη σημαντικό περιθώριο να καθορίζουν τα κριτήρια για τη γεωργική δραστηριότητα και τις εκτάσεις, που θα είναι επιλέξιμες για ενίσχυση. Βασική αλλαγή αποτελεί η πρόταση για έναν νέο ορισμό του ενεργού αγρότη, ο οποίος θα πρέπει να ασκεί τουλάχιστον ένα ελάχιστο επίπεδο γεωργικής δραστηριότητας.

Κριτήρια

Τα κράτη-μέλη θα μπορούν να χρησιμοποιούν διαφορετικά κριτήρια για τον προσδιορισμό της ενεργού δραστηριότητας. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται το εισόδημα, η εργασία που παρέχεται στην εκμετάλλευση, ο σκοπός μιας επιχείρησης και η εγγραφή γεωργικών δραστηριοτήτων σε εθνικά ή περιφερειακά μητρώα. Θα μπορούν, επίσης, να εφαρμόζουν ένα ή περισσότερα κριτήρια, ακόμη και μέσω «αρνητικού καταλόγου» δικαιούχων που δεν θα θεωρούνται ενεργοί αγρότες.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πρόβλεψη για τους μικρότερους δικαιούχους. Αγρότες που κατά το προηγούμενο έτος έλαβαν έως 5.000 ευρώ από συγκεκριμένες ενισχύσεις της ΚΑΠ θα μπορούν να θεωρούνται αυτομάτως ενεργοί, χωρίς να υποβάλλονται στους αναλυτικούς ελέγχους, που θα ισχύουν για τους υπόλοιπους.

Ο ορισμός του ενεργού αγρότη προτείνεται να συνδέεται με τη φθίνουσα εισοδηματική στήριξη βάσει έκτασης, τις συνδεδεμένες ενισχύσεις, μεταξύ άλλων για το βαμβάκι, τις ενισχύσεις για φυσικά και άλλα ειδικά ανά περιοχή μειονεκτήματα, τα εργαλεία διαχείρισης κινδύνου και τις ενισχύσεις κρίσης.

Γεωργική δραστηριότητα

Παράλληλα, η ιρλανδική προεδρία επιχειρεί να αποσαφηνίσει τι θα θεωρείται «γεωργική δραστηριότητα», θέμα που συνδέεται και με τις υποχρεώσεις της ΕΕ στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου. Η πρόταση προβλέπει ότι γεωργική δραστηριότητα μπορεί να αποτελεί τόσο η παραγωγή όσο και η διατήρηση της γεωργικής γης. Η δυνατότητα αυτή αποσκοπεί στη διατήρηση των σχετικών ενισχύσεων στην κατηγορία της «Πράσινης Θυρίδας» του ΠΟΕ, δηλαδή των μέτρων που θεωρείται ότι δεν προκαλούν ή προκαλούν ελάχιστες στρεβλώσεις στο εμπόριο και την παραγωγή. Νέες δυνατότητες προβλέπονται και για εκτάσεις που δεν μπορούν να διατηρηθούν κατάλληλες για βόσκηση ή καλλιέργεια με τις συνήθεις γεωργικές μεθόδους και μηχανήματα.

Τα κράτη-μέλη θα μπορούν να επιτρέπουν τη διαχείρισή τους μέσω εκτατικής βόσκησης, λαμβάνοντας υπόψη περιβαλλοντικούς, τοπικούς και γεωγραφικούς περιορισμούς. Μεταξύ των λόγων αναφέρονται η διατήρηση του τοπίου και ο περιορισμός της βλάστησης για τη μείωση του κινδύνου πυρκαγιών.

Κράτη μέλη

Οι τελικοί ορισμοί και οι προϋποθέσεις αναμένεται να καθορίζονται από κάθε κράτος-μέλος στα εθνικά και περιφερειακά του σχέδια, με βάση αντικειμενικά και μη διακριτικά κριτήρια και την αρχή της αναλογικότητας. Το σχέδιο περιλαμβάνει, τέλος, διατάξεις για την αντιμετώπιση κρίσεων, με δυνατότητα προσωρινής στήριξης αγροτών που υφίστανται σημαντικές απώλειες παραγωγής από φυσικές καταστροφές, ακραία καιρικά φαινόμενα ή άλλα καταστροφικά γεγονότα, καθώς και μέτρα για τη συνεργασία, τις οργανώσεις παραγωγών, το βαμβάκι και τα μικρότερα νησιά του Αιγαίου.

Ενισχύσεις

Η ιρλανδική προεδρία επιχειρεί να αποσαφηνίσει τι θα θεωρείται «γεωργική δραστηριότητα», θέμα που συνδέεται και με τις υποχρεώσεις της ΕΕ στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου