FAO: Η παραγωγικότητα ως «όπλο» κατά της χρήσης αντιβιοτικών στην κτηνοτροφία

Η βελτίωση της παραγωγικότητας των κτηνοτροφικών εκμεταλλεύσεων αναδεικνύεται σε έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες για τη μείωση της χρήσης αντιβιοτικών παγκοσμίως. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα νέας μελέτης του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO), η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Communications και έρχεται να ενισχύσει τη διεθνή συζήτηση γύρω από την αντιμετώπιση της μικροβιακής αντοχής.

Σύμφωνα με τα ευρήματα της έρευνας, εάν δεν ληφθούν μέτρα, η χρήση αντιβιοτικών στην παγκόσμια κτηνοτροφία αναμένεται να αυξηθεί σχεδόν κατά 30% έως το 2040, φτάνοντας τους 143.000 τόνους ετησίως. Ωστόσο, οι ερευνητές εκτιμούν ότι η υιοθέτηση πρακτικών που ενισχύουν την αποδοτικότητα της παραγωγής θα μπορούσε να μειώσει τη χρήση αντιβιοτικών έως και κατά 57%, περιορίζοντάς τη σε περίπου 62.000 τόνους τον χρόνο. Όπως επισημαίνει ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και οικονομολόγος κτηνοτροφίας του FAO, Αλεχάντρο Ακόστα, η παραγωγή περισσότερων ζωικών προϊόντων με τον ίδιο ή και μικρότερο αριθμό ζώων μπορεί να συμβάλει ταυτόχρονα στη βελτίωση της επισιτιστικής ασφάλειας και στη μείωση της ανάγκης για φαρμακευτικές παρεμβάσεις.

Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η μικροβιακή αντοχή εξελίσσεται σε μία από τις σημαντικότερες απειλές για τη δημόσια υγεία παγκοσμίως. Η Διακήρυξη της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ το 2024 κάλεσε τις χώρες να προχωρήσουν σε ουσιαστική μείωση της χρήσης αντιμικροβιακών ουσιών στα αγροδιατροφικά συστήματα έως το 2030. Για την κτηνοτροφία, ειδικά σε περιοχές όπου η παραγωγή επεκτείνεται για να καλύψει την αυξανόμενη ζήτηση ζωικών πρωτεϊνών, η πρόκληση είναι διπλή: περισσότερη παραγωγή με λιγότερη εξάρτηση από τα αντιβιοτικά.

Στο πλαίσιο αυτό, αναπτύσσεται ένα δυναμικό οικοσύστημα καινοτομίας. Νέες τεχνολογίες, όπως οι θεραπείες με βακτηριοφάγους, τα μονοκλωνικά αντισώματα, τα προηγμένα διαγνωστικά εργαλεία και οι λύσεις που βασίζονται στο μικροβίωμα των ζώων, φιλοδοξούν να προσφέρουν αποτελεσματικές εναλλακτικές απέναντι στη συστηματική χρήση αντιβιοτικών.

Παράλληλα, μεγάλες εταιρείες του κλάδου επενδύουν ολοένα περισσότερο σε στρατηγικές πρόληψης μέσω εμβολίων, μέτρων βιοασφάλειας και συστημάτων υγείας ακριβείας. Η φιλοσοφία μετατοπίζεται από την αντιμετώπιση των ασθενειών μετά την εμφάνισή τους στην πρόληψη και τη διατήρηση της καλής υγείας των ζώων.