Στο χείλος της καταστροφής κτηνοτρόφοι και τυροκόμοι στη Λέσβο
Σε δραματική κατάσταση είναι ο κτηνοτροφικός και τυροκομικός κλάδος της Λέσβου, εξαιτίας των σοβαρών επιπτώσεων από την εμφάνιση του αφθώδους πυρετού σε κτηνοτροφικές μονάδες και το lockdown που έχει επιβληθεί από τα μέσα Μαρτίου στο νησί.
Οι απώλειες είναι ήδη τεράστιες, καθώς υπολογίζεται ότι η ζημιά στον τομέα του κρέατος φτάνει τα 6 εκατομμύρια ευρώ, ενώ χιλιάδες ζώα παραμένουν αδιάθετα. Κτηνοτρόφοι, έμποροι και εργαζόμενοι βρίσκονται σε αδιέξοδο, καθώς η έλλειψη ρευστότητας δεν επιτρέπει την κάλυψη των καθημερινών βασικών τους. Αποκαρδιωτική είναι η εικόνα στην τοπική αγορά κρέατος, με τη ζήτηση να έχει μειωθεί δραματικά και τους επαγγελματίες να αναζητούν λύσεις ακόμη και μέσω εισαγωγών.
Είναι χαρακτηριστικό πως το κλείσιμο των σφαγείων από τα μέσα Μαρτίου, στο πλαίσιο των μέτρων βιοσφάλειας για την αντιμετώπιση του αφθώδους πυρετού, οδήγησε σε πλήρη απώλεια της πασχαλινής αγοράς, της σημαντικότερης περιόδου για το εμπόριο κρέατος.
Ολόκληρη η αλυσίδα του πρωτογενούς τομέα και της μεταποίησης δοκιμάζεται με τα τυροκομεία να βρίσκονται πλέον στο χείλος της καταστροφής, αφού οι περισσότεροι τυροκόμοι βρίσκονται ένα βήμα πριν την απόφαση της αναστολής λειτουργίας τους. Οι επιχειρήσεις του κλάδου καλούνται να διαχειριστούν τη δραματική μείωση του τζίρου, την απώλεια πελατολογίου, τον κίνδυνο καταστροφής αποθεμάτων και τα αυξημένα κόστη λόγω των μέτρων βιοασφάλειας.
«Καθοριστικής σημασίας για την επιβίωση της κτηνοτροφίας αλλά και για την αντιμετώπιση της ζωονόσου, είναι η διασφάλιση της συνέχισης λειτουργίας των τυροκομικών μονάδων του νησιού. Κι’ αυτό, γιατί μόνο μέσω αυτής, επιτυγχάνεται η ασφαλής διαχείριση του γάλακτος που παράγεται στο νησί (250 τόνοι περίπου ημερησίως), και κατά συνέπεια, διασφαλίζεται η αποτελεσματικότητα των μέτρων βιοπροστασίας και βιοασφάλειας που έχουν ληφθεί και εφαρμόζονται σήμερα. Τα τυροκομεία της Λέσβου, συνεχίζουν μέχρι σήμερα να λειτουργούν αδιάλειπτα, εν μέσω όλων των αντίξοων συνθηκών και πολλές φορές ανυπέρβλητων δυσχερειών που έχει επιφέρει η ζωονόσος» αναφέρουν, μεταξύ άλλων, οι τυροκόμοι της Λέσβου σε επιστολή τους προς την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Οικονομικών.
Οι ίδιοι ζητούν από την Πολιτεία ουσιαστικά μέτρα στήριξης του κλάδου τους και προσθέτουν ότι «παρά τις περί του αντιθέτου προφορικές διαβεβαιώσεις του ΥΠΑΑΤ, εξακολουθεί να υφίσταται το μέτρο απαγόρευσης εξαγωγής των ώριμων τυροκομικών προϊόντων από το νησί της Λέσβου».
Επιστολή της αντιπεριφερειάρχη Λέσβου στον πρωθυπουργό
Κατεπείγον αίτημα προς την κυβέρνηση για άμεση λήψη μέτρων στήριξης, εξαιτίας των σοβαρών επιπτώσεων από την εμφάνιση αφθώδους πυρετού στο νησί κατέθεσε με επιστολή της προς το γραφείο του Πρωθυπουργού και τα συναρμόδια υπουργεία και η αρμόδια αντιπεριφερειάρχης πρωτογενούς τομέα Βορείου Αιγαίου, Αναστασία Αντωνέλλη. Στην επιστολή υπογραμμίζεται ότι οι τυροκομικές μονάδες βρίσκονται σε οριακό σημείο, κυρίως λόγω της απαγόρευσης εξαγωγής των προϊόντων τους. Όπως επισημαίνεται, η διατήρηση του μέτρου έχει προκαλέσει ασφυκτική οικονομική πίεση, με αποτέλεσμα πολλές επιχειρήσεις να εξετάζουν ακόμη και την προσωρινή διακοπή της λειτουργίας τους, εφόσον δεν υπάρξει άμεση λύση.
Η Περιφερειακή Αρχή, σε κοινή γραμμή με τον Σύλλογο Τυροπαραγωγών Λέσβου, ζητά την άμεση άρση της απαγόρευσης για τα ώριμα τυροκομικά προϊόντα, τα οποία, όπως τονίζεται, δεν ενέχουν υγειονομικό κίνδυνο. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στην ανάγκη οικονομικής «ανάσας» για τους παραγωγούς και τις επιχειρήσεις του κλάδου. Προτείνεται η αναστολή πληρωμών προς το Δημόσιο, ασφαλιστικά ταμεία και τραπεζικά ιδρύματα έως τις 30 Ιουνίου του 2026, καθώς και η χορήγηση επιστρεπτέας προκαταβολής που θα αντιστοιχεί στο 40% του κύκλου εργασιών του 2024.
Συνολικά 25 κρούσματα αφθώδους στη Λέσβο
Από την πλευρά του το ΥΠΑΑΤ επισημαίνει ότι πρώτη προτεραιότητα παραμένει η αποτροπή κάθε περαιτέρω διασποράς της νόσου στη Λέσβο και υπογραμμίζει ότι παραμένει ενόψει του Πάσχα η αυστηρή εφαρμογή των μέτρων κατά της διασποράς των ζωονόσων του αφθώδους πυρετού και της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, «χωρίς καμία χαλάρωση, με αυστηρή επιτήρηση και πλήρη συμμόρφωση».
Ειδικότερα για τον αφθώδη πυρετό στη Λέσβο η χρονική περίοδος επιτήρησης και δειγματοληψίας στο πεδίο καλύπτει το διάστημα από 15 Μαρτίου 2026 έως 7 Απριλίου 2026. Σύμφωνα με τα επικαιροποιημένα στοιχεία του υπουργείου, έχουν επιβεβαιωθεί συνολικά 25 κρούσματα, ενώ οι προσβεβλημένες εκτροφές στο νησί ανέρχονται σε 30. Η επιτήρηση κάλυψε 205 εκτροφές προβάτων, 10 εκτροφές αιγών, 11 εκτροφές βοοειδών και 56 μικτές εκτροφές. Παράλληλα, στο πλαίσιο της κλινικής επιτήρησης και της ιχνηλάτησης, πραγματοποιήθηκαν έλεγχοι σε 282 εκτροφές, ενώ ελέγχθηκαν εργαστηριακά 12.568 δείγματα. Το ποσοστό θετικών εκτροφών επιτήρησης ανέρχεται σε 10,64%
