Tα πλεονεκτήματα των βαμβακερών ρούχων – Τι πρέπει να προσέχουμε

Για τον αγρότη και τον κτηνοτρόφο, η επιλογή των ρούχων του δεν αποτελεί μόνο θέμα άνεσης, κόστους ή εμφάνισης: H ποιότητα του υφάσματος έχει άμεση επίπτωση στο μικροπεριβάλλον του δέρματος και μπορεί να συσχετίζεται με την εμφάνιση – ή την αποφυγή – δερματικών προβλημάτων. Έχει λοιπόν πράγματι σημασία, εάν το ρούχο είναι συνθετικό ή βαμβακερό; Επίσης, η ευρέως γνωστή άποψη ότι τα βαμβακερά ρούχα είναι «καλύτερα» για το δέρμα, βασίζεται σε επαρκή επιστημονικά δεδομένα;

Το βαμβάκι παραδοσιακά αποτελεί μια από τις καλύτερα ανεκτές επιλογές ένδυσης σε ανθρώπους με γνωστά προβλήματα του δέρματος, όπως ευαίσθητο δέρμα, ατοπική δερματίτιδα (έκζεμα) και γενικά αλλεργικές εκδηλώσεις. Αυτό οφείλεται στο ότι το βαμβάκι έχει καλή θερμική αγωγιμότητα και εξαιρετική ικανότητα απορρόφησης της υγρασίας, ιδιότητες που συμβάλλουν στη διαχείριση της ζέστης και του ιδρώτα κατά την πολύωρη εργασία, ιδίως σε εξωτερικούς χώρους το καλοκαίρι. Αντιθέτως, σε ανθρώπους με ευαίσθητο δέρμα ή προδιάθεση για έκζεμα, ορισμένα συνθετικά καθώς και τα μάλλινα υφάσματα μπορεί να εντείνουν τον κνησμό και τον ερεθισμό.

Σχετική μελέτη

Μάλιστα, μια μελέτη του 1995, συνέκρινε ευθέως την επίπτωση των ρούχων από πολυεστέρα και από βαμβάκι κατά τη διάρκεια άσκησης στους 24 βαθμούς Κελσίου και με σχετική υγρασία περιβάλλοντος 50% στη θερμοκρασία του σώματος και τους καρδιακούς παλμούς. Τα αποτελέσματα ήταν ξεκάθαρα: Oι άνθρωποι που φορούσαν βαμβακερά ρούχα ανέπτυξαν χαμηλότερη θερμοκρασία και ήταν λιγότερο «υγροί» κατά τη διάρκεια της άσκησης, ενώ μάλιστα «στέγνωσαν» πιο γρήγορα, μετά το πέρας της άσκησης.

Μέτρα προστασίας

Η διατήρηση περισσότερο «στεγνών» συνθηκών είναι πολύ σημαντική για την υγεία του δέρματος, καθώς ένα πλήθος δερματοπαθειών σχετίζονται με την έντονη και παρατεταμένη εφίδρωση, όπως η ποικιλόχρους πιτυρίαση (οφείλεται σε υπερανάπτυξη μύκητα που ανήκει στο φυσιολογικό μικροβίωμα του δέρματος), μυκητιάσεις από δερματόφυτα (παθογόνοι μύκητες) και κάντιντες (μπορεί να ανήκουν στη χλωρίδα του οργανισμού), θυλακίτιδα (σπυράκια που επικεντρώνονται στους θυλάκους των τριχών) και άλλες βακτηριακές λοιμώξεις όπως ερύθρασμα (εξάνθημα στις μασχάλες), ιδρώα (ιδρωτήρια) και νόσος Grover (κνησμώδης δερματοπάθεια στον κορμό κυρίως ανδρών άνω των 50 ετών).

Επίσης, ένα ύφασμα μπορεί να προκαλέσει εξ’ επαφής δερματίτιδα, η οποία μπορεί να είναι είτε ερεθιστική είτε αλλεργική. Στην πρώτη περίπτωση η τριβή από σκληρές ίνες, ιδίως όταν τα ρούχα είναι στενά, η υγρασία, ακόμα και κάποια χημικά του υφάσματος μπορούν να διαταράξουν το φραγμό (την ακεραιότητα) του δέρματος, και να οδηγήσουν σε εξάνθημα. Στη δεύτερη περίπτωση ευθύνονται συνήθως χημικά που προστίθενται στο ύφασμα, όπως βαφές, ρητίνες, λάστιχα ή βιοκτόνα, και τα οποία προκαλούν αληθή αλλεργική αντίδραση και εξάνθημα, μερικές μέρες μετά την πρώτη εφαρμογή του ενδύματος. Και οι δυο καταστάσεις είναι λιγότερο πιθανό να προκληθούν από βαμβακερά υφάσματα.

Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι όλα τα συνθετικά υφάσματα είναι επιβλαβή ή ότι το βαμβάκι υπερέχει σε κάθε περίσταση. Φαίνεται ότι νεότερης τεχνολογίας συνθετικά υφάσματα μπορεί να είναι κατασκευασμένα ώστε να απορροφούν την υγρασία, να μην επιτρέπουν την ανάπτυξη μικροβίων ή να προστατεύουν από χημικά. Επίσης, τα απλά βαμβακερά ρούχα εργασίας δεν υποκαθιστούν τα προβλεπόμενα Μέσα Ατομικής Προστασίας (ΜΑΠ – ειδική προστατευτική ενδυμασία) τα οποία πρέπει να επιλέγονται ανάλογα με το φυτοπροστατευτικό προϊόν και τις οδηγίες χρήσης του.

της Κατερίνας Τεντεμίδου, Δερματολόγου -Αφροδισιολόγου MD, MSc, PhD

Βιβλιογραφία: 1. Ricci G, Patrizi A, Bellini F, Medri M. Use of textiles in atopic dermatitis: care of atopic dermatitis. Curr Probl Dermatol. 2006;33:127–143. 2. Mason R. Fabrics for atopic dermatitis. J Fam Health Care. 2008;18(2):63–65. 3. Jaros J, Wilson C, Shi VY. Fabric Selection in Atopic Dermatitis: An Evidence-Based Review. Am J Clin Dermatol. 2020;21:467–482. 4. Svedman C, Engfeldt M, Malinauskiene L. Textile Contact Dermatitis: How Fabrics Can Induce Dermatitis. Curr Treat Options Allergy. 2019;6:103–111. 5. Ha M, Tokura H, Tanaka Y et al. Effects of moisture absorption by clothing on thermal responses during intermittent exercise at 24°C.