Αποθέματα υψηλότερα των εμπορικά διαχειρίσιμων αφήνει πίσω η χρονιά στις ελιές Χαλκιδικής
Με αυξημένα αποθέματα, μια «ανάσα πριν ξεκινήσει» η συλλογή της νέας παραγωγής βρίσκεται μία από τις πιο σημαντικές -εξαγωγικά- ελληνικές ποικιλίες, αυτή της πράσινης ελιάς Χαλκιδικής. Από τη μία η αυξημένη προσφορά προϊόντος και από άλλους παίκτες της Μεσογείου και από την άλλη η μικρότερη ζήτηση για μία σειρά από λόγους που διαμορφώνουν οι διεθνείς συγκυρίες, έχουν αφήσει αυξημένη αποθεματοποίηση στο προϊόν, αυξάνοντας και τον προβληματισμό ενόψει της νέας παραγωγής. Για το μέγεθος του ζητήματος αλλά και τους λόγους που οδήγησαν σε αυτή τη συνθήκη μίλησε στην «ΥΧ» ο πρόεδρος της ΠΕΜΕΤΕ, Κωνσταντίνος Ζούκας, αναλύοντας την τρέχουσα εικόνα και συνιστώντας ψυχραιμία και λογική διαχείριση της κατάστασης.
Οι πιέσεις από τους άλλους παίκτες της Μεσογείου
Η περσινή ελαιοκομική περίοδος οδεύει προς το τέλος της και σε διάστημα 1-2 μηνών αναμένεται να ανοίξει η αυλαία της ελαιοσυλλογής από τις πράσινες ποικιλίες Χαλκιδικής και Κονσερβολιά, με την αποθεματοποίηση που υπάρχει αυτή τη στιγμή σε ότι αφορά την ποικιλία Χαλκιδικής να χαρακτηρίζεται σημαντικά αυξημένη. «Είναι λίγο δύσκολο να υπολογίσουμε πόσο, διότι υπάρχουν (σ.σ. ελιές) στα χέρια παραγωγών, ενδιάμεσων μεταποιητικών φορέων αλλά και εξαγωγικών επιχειρήσεων» εξηγεί ο κ. Ζούκας, επισημαίνοντας, όμως ότι τα αποθέματα που παραμένουν «είναι πολύ περισσότερα από αυτά που έπρεπε για να είναι εμπορικά διαχειρίσιμα μέχρι το τέλος της χρονιάς», οπότε και θα ξεκινήσει η χρήση της νέας σοδειάς, περίπου στις αρχές του νέου έτους.
Σύμφωνα με τον ίδιο, υπάρχουν σαφείς λόγοι που εξηγούν αυτό το φαινόμενο και αυτοί εντοπίζονται τόσο από την πλευρά της προσφοράς, όσο και από την πλευρά της ζήτησης. Το αυξημένο προϊόν που παρήχθη τη χρονιά αυτή σε παγκόσμιο επίπεδο, ήταν από την πλευρά της προσφοράς, αυτό που αύξησε τον ανταγωνισμό. «Και οι Ισπανοί, είχαν καλύτερη παραγωγή, και οι Ιταλοί, το Μαρόκο, αλλά και η Αίγυπτος είχε πολύ μεγάλη παραγωγή» σχολιάζει, επισημαίνοντας την πληθώρα προϊόντος που υπήρξε στην αγορά.
Πληθωρισμός, γεωπολιτικές εντάσεις και δασμοί συμπίεσαν το κάδρο των αγορών
Παράλληλα, από την πλευρά της ζήτησης, παράγοντες όπως οι πληθωριστικές πιέσεις, που επέδρασαν συνολικά στην καταναλωτική ζήτηση, οι γεωπολιτικές συγκρούσεις, αλλά και επιμέρους ζητήματα όπως οι αμερικανικοί δασμοί, έπαιξαν το ρόλο τους στην αγορά του προϊόντος. «Μεγάλες αγορές, όπως της Βόρειας Ευρώπης και των ΗΠΑ, έμειναν πίσω στο θέμα της ζήτησης. Η παραγγελιοληψία ήταν σαφώς χαμηλότερη» σχολιάζει ο κ. Ζούκας.
Ως προς τις επιμέρους χώρες, η Γερμανία κατέγραψε μικρότερη ζήτηση φέτος, γεγονός που αποδίδεται στις επιδόσεις της γερμανικής οικονομίας τα τελευταία χρόνια. Μειωμένη ζήτηση αντιμετώπισε η ποικιλία, σύμφωνα με όσα ανέλυσε ο κ. Ζούκας, και στην αγορά της Αυστραλίας, όπου δέχθηκε σημαντική πίεση από τη μεγάλη εισροή Αιγυπτιακών ελιών, ανταγωνιστικών ως προς την τιμή σε σύγκριση με το ελληνικό προϊόν, παρόλο που η ποικιλία της Χαλκιδικής υπερτερεί ποιοτικά. Επιπλέον, σε ότι αφορά την αγορά των ΗΠΑ, καθοριστικοί ήταν οι δασμοί σε συνδυασμό και με τις πληθωριστικές πιέσεις στο αγοραστικό κοινό της χώρας, επιδρώντας συνολικότερα στις ελληνικές εξαγωγές επιτραπέζιων ελιών, αφού η συγκεκριμένη αγορά θεωρείται βασική ως προς την απορρόφηση και της ελιάς Καλαμάτα/ Καλαμών.
«Γενικότερα μέσα στο 2025 οι εξαγωγές των επιτραπέζιων ελιών προς την Αμερική είναι μειωμένες κατά 6,1% σε αξία, σε σύγκριση με την προηγούμενη χρονιά, και το πρώτο τρίμηνο 2026, σύμφωνα με τα στοιχεία που μας έδωσε η ΕΛΣΤΑΤ, είμαστε γύρω στο 4-5% κάτω στην αξία των εξαγωγών», σημειώνει ο κ. Ζούκας.
«Με σωστή διαχείριση θα βγει η χρονιά»
«Δεν θα έλεγα ότι πρέπει να υπάρξει κάποιου είδους πανικός, θέλει μία λογική διαχείριση η κατάσταση. Θα πρέπει να επαναπροσδιορίσουμε και εμείς ως μεταποιητικές και οι εξαγωγικές μονάδες, τους στόχους κερδοφορίας, όπως και ο πρωτογενής τομέας, χωρίς να υπάρξει πανικός και με καλή διαχείριση της κατάστασης θα βγει η χρονιά» επεσήμανε ο πρόεδρος της ΠΕΜΕΤΕ, υπογραμμίζοντας την ανθεκτικότητα και την προσαρμοστικότητα στις νέες συνθήκες που έχει επιδείξει ο κλάδος.
«Έχουμε περάσει πάρα πολλά από υγειονομικές κρίσεις, τον πόλεμο της Ουκρανίας, ενεργειακές κρίσεις, παρόλα αυτά ο κλάδος της επιτραπέζιας ελιάς παραμένει ενεργός και στο τέλος κάθε χρονιάς υπάρχει το συν όχι το μείον, όσον αφορά το ύψος των εξαγωγών» σχολίασε, συνιστώντας ψυχραιμία ως προς τη διαχείριση των αποθεμάτων, ώστε να αποφευχθούν φαινόμενα που θα μπορούσαν να ευτελίσουν την τιμή του προϊόντος, υπό την πίεση των πωλήσεων.
