Κοκκάρι Αλμωπίας: Μια παραδοσιακή καλλιέργεια που σβήνει λόγω τουρισμού

kokkari almopia

Μια καλλιέργεια που βαστάει παραπάνω από μισό αιώνα ζωής στις τοπικές κοινότητες Λουτρακίου και Όρμας Αλμωπίας, στον Νομό Πέλλας, είναι το κοκκάρι, το οποίο συναντάται σε ελάχιστες περιοχές της χώρας.

Από τις αρχές της δεκαετίας του ‘50 αποτελούσε συμπληρωματική καλλιέργεια για τους κατοίκους της περιοχής, αφού ασχολούνταν παραδοσιακά με τα καπνά, ενώ σήμερα καταφέρνει επαρκώς να ενισχύει το εισόδημα των παραγωγών. Η συνολική καλλιεργούμενη έκταση δεν ξεπερνά τα 700 στρέμματα, ενώ λιγοστοί είναι πλέον οι αγρότες που ασχολούνται με την καλλιέργεια αυτή, αφού στράφηκαν στον τουρισμό, για να εξασφαλίσουν καλύτερες και ασφαλέστερες εργασιακές συνθήκες. Όσοι απέμειναν να καλλιεργούν, όπως ο Χρήστος Μπίτσος, από το Λουτράκι, τονίζουν πως αποτελεί μια καλλιέργεια χαμηλού ρίσκου και αποδοτικήμ καθώς το 1 στρέμμα μπορεί να αποφέρει 1.000 ευρώ καθαρό κέρδος και 3 τόνους παραγωγή, με καλές συνθήκες, ενώ το προϊόν αποθηκεύεται εύκολα και διατηρείται για πολλούς μήνες. Πάντως, απαιτεί φροντίδα και προετοιμασία του χωραφιού για τον επόμενο χρόνο, ενώ από τη σπορά έως και τη συγκομιδή τα πάντα γίνονται χειρωνακτικά. «Η χρονιά ήταν καλή, αφού το κοκκάρι απαιτεί ξηρασία για να δώσει ποιοτικό καρπό», μας λέει ο παραγωγός, ενώ σχετικά με τις τιμές επισημαίνει ότι επειδή το χωράφι μπορεί να δώσει διάφορα μεγέθη καρπού, από πολύ μικρά έως μεγάλα, δεν μπορείς να προσδιορίσεις ακριβές ποσό, πάντως το κανονικό κοκκάρι και αναλόγως πότε και που θα το πουλήσεις, όπως λέει, μπορεί να ξεπεράσει το 1 ευρώ το κιλό.

Μονάδα μεταποίησης κοκκαριού

Το κοκκάρι πωλείται από τους παραγωγούς κυρίως στις λαϊκές αγορές της Μακεδονίας, ενώ μέρος της τοπικής παραγωγής διατίθεται στην περιοχή της Όρμας, όπου και εδρεύει εδώ και αρκετές δεκαετίες μονάδα μεταποίησης κοκκαριού. Όπως αναφέρει ο ιδιοκτήτης της, Κώστας Σαμαράς, μπορεί να είναι και από τις μοναδικές επιχειρήσεις στην Ελλάδα που ασχολούνται αποκλειστικά και μόνο με αυτό το προϊόν. «Μεταποιούμε περίπου 300 τόνους κοκκαριού, κάνουμε τη διαλογή του προϊόντος και συσκευάζουμε σε σάκους των 25 και σε δίχτυ των 2 κιλών», αναφέρει. Η παραγωγή διατίθεται κυρίως στις αγορές της Βόρειας και Νότιας Ελλάδας.

ΤΟ ΚΟΚΚΆΡΙ αποτελεί μια καλλιέργεια χαμηλού ρίσκου και αποδοτική, καθώς το 1 στρέμμα μπορεί να αποφέρει 1.000 ευρώ καθαρό κέρδος και 3 τόνους παραγωγή
ΤΟ ΚΟΚΚΆΡΙ αποτελεί μια καλλιέργεια χαμηλού ρίσκου και αποδοτική, καθώς το 1 στρέμμα μπορεί να αποφέρει 1.000 ευρώ καθαρό κέρδος και 3 τόνους παραγωγή

Στο Λουτράκι παράγεται το στρογγυλό άσπρο κρεμμύδι, ενώ στην Όρμα κυρίως το μακρύ. Οι σπόροι του κοκκαριού Αλμωπίας, λέγεται πως είναι από την εποχή της τουρκοκρατίας και δεν χρησιμοποιούνται υβρίδια. Η καλλιέργεια για παραγωγή σπόρων γίνεται με φύτευση των μεγαλύτερων κοκκαριών την άνοιξη και από τον σπόρο αυτό φυτεύονται την επόμενη χρονιά τα επόμενα κοκκάρια. Η συγκομιδή γίνεται χειρωνακτικά.

Ο τουρισμός «έφαγε» την αγροτική παραγωγή

Το Λουτράκι Αριδαίας, εκτός από την καλλιέργεια κοκκαριού, φημίζεται και για τις μεταλλικές από την αρχαιότητα πηγές του. Αποτελεί, όλο τον χρόνο, έναν δημοφιλή τουριστικό προορισμό, αφού εκεί βρίσκονται τα γνωστά σε όλη την Ελλάδα Λουτρά Πόζαρ. Η αύξηση του ιαματικού τουρισμού προσέλκυσε πολλούς αγρότες στον τριτογενή τομέα, που αποφάσισαν να εγκαταλείψουν τη γη τους και να στραφούν στον τουρισμό, καθώς προσέφερε ευκολότερα πόρους για την επιβίωσή τους. «Κάποιοι παραγωγοί προτίμησαν να κάνουν ξενοδοχεία, κάποιοι άλλοι ενοικιαζόμενα δωμάτια, ενώ άλλοι αγρότες εργάζονται ως υπάλληλοι σε τουριστικές μονάδες», αναφέρει ο Χ. Μπίτσος, συμπληρώνοντας χαρακτηριστικά πως «έφυγαν από το άγχος αν θα πουλήσουν φέτος την παραγωγή τους και σε ποια τιμή, για να βρουν το καλό μεροκάματο». Έτσι, οι παραγωγοί κοκκαριού λιγόστεψαν με τα χρόνια, αλλά, παρόλα αυτά, οι καλλιεργήσιμες εκτάσεις αυξήθηκαν.