Νέα σοδειά ακτινιδίου – Περισσότερα κιλά ανά στρέμμα, μικρότερα μεγέθη καρπών και πιεσμένες τιμές

Με αυξημένες ποσότητες αλλά και πολλά ερωτήματα για τις τιμές ξεκίνησε η φετινή συγκομιδή ακτινιδίου. Στην Καβάλα και στον Πυργετό οι παραγωγοί μιλούν για πλούσια σάκχαρα και ικανοποιητικό εισόδημα, παρά τα μικρότερα μεγέθη, ενώ στην Ημαθία οι νέες φυτεύσεις φέρνουν περισσότερα κιλά.

Στην Άρτα, όμως, η ποιότητα των καρπών προβληματίζει και οι πρώτες συζητήσεις για την τιμή κάνουν λόγο για 80 λεπτά το κιλό, από 1 ευρώ πέρυσι. Στη Φθιώτιδα το καλοκαιρινό χαλάζι άφησε ζημιές που σε ορισμένα κτήματα φτάνουν το 100%, ενώ στην Πελοπόννησο η καλλιέργεια συρρικνώνεται, με τους λιγοστούς παραγωγούς να διοχετεύουν το προϊόν στις λαϊκές αγορές.

Το αυξημένο κόστος παραγωγής και η έλλειψη ψυκτικών υποδομών παραμένουν τα μεγάλα ζητούμενα του κλάδου.

ΚΑΒΑΛΑ: Μικρός σε μέγεθος καρπός αλλά πλούσιος σε σάκχαρα

Μικρότερα μεγέθη χαρακτηρίζουν τη φετινή παραγωγή ακτινιδίου στην Καβάλα, όπως μεταφέρει ο γενικός διευθυντής της ΕΑΣ Καβάλας, Κλέαρχος Σαραντίδης. Όπως λέει, δεν υπάρχει έλλειμμα σε κιλά, αλλά τα φρούτα είναι μία με δύο κατηγορίες κάτω σε σύγκριση με πέρυσι. «Η ζήτηση από το εξωτερικό είναι λίγο καλύτερη από πέρυσι», σημειώνει.

Πέρυσι ο μέσος όρος μεγέθους των ακτινιδίων ήταν 100 γραμμάρια και φέτος είναι 90. «Η τιμή παραγωγού θα είναι χαμηλότερη λόγω των μικρών μεγεθών, αλλά οι ποσότητες είναι μεγαλύτερες, με αποτέλεσμα το συνολικό εισόδημα να είναι το ίδιο», εξηγεί. Πέρυσι ο μέσος όρος τιμής παραγωγού ήταν 1,09 ευρώ το κιλό, αλλά τα μεγέθη ανά κατηγορία ήταν πολύ μεγαλύτερα.

Η συγκομιδή έχει ολοκληρωθεί στο 1/3. Οι βροχές προκάλεσαν σχετική καθυστέρηση και η ολοκλήρωσή της αναμένεται γύρω στις 10 Νοεμβρίου. Η Ένωση δεν αντιμετωπίζει πρόβλημα έλλειψης εργατικών χεριών.

Οι καιρικές συνθήκες χαρακτηρίζονται από σχετικό κρύο, που ωριμάζει το ακτινίδιο και ανεβάζει τα σάκχαρά του. Έτσι η χρονιά είναι καλύτερη σε σάκχαρα και το φρούτο είναι έτοιμο προς κατανάλωση από τη στιγμή που κόβεται από το δέντρο.

Ο κ. Σαραντίδης υπογραμμίζει ότι τόσο η χώρα μας όσο και η Ένωση επεκτάθηκαν εξαγωγικά ανά τον κόσμο, καλύπτοντας σχεδόν ολόκληρη την υδρόγειο. «Εξαίρεση αποτελούν οι ανατολικές χώρες, λόγω του πολέμου και της δυσκολίας να εξάγουμε ακτινίδιο, κυρίως στη Ρωσία, που αγόραζε καλό ακτινίδιο», μεταφέρει για την κατάσταση που επικρατεί την τελευταία πενταετία. Στην Ουκρανία στέλνουν ακτινίδιο, αλλά σε αρκετά μικρότερες ποσότητες σε σχέση με το παρελθόν.

Η ΕΑΣ Καβάλας είχε προτείνει τον περασμένο Ιούλιο στον Α.Σ. Ξάνθης «Η ΕΝΩΣΗ» συνεργασία για τη διαχείριση του ακτινιδίου. Ο κ. Σαραντίδης σημειώνει ότι η συμφωνία δεν προχώρησε και η Ξάνθη επέλεξε την ενοικίαση των εγκαταστάσεων σε ιδιώτη.

Ο ίδιος εκφράζει την αισιοδοξία ότι η αναστάτωση και η συγκράτηση των αγορών θα περάσουν και θα έρθουν καλύτερες μέρες για το ακτινίδιο και τα υπόλοιπα αγροτικά προϊόντα που παράγονται στην Ελλάδα.

ΠΥΡΓΕΤΟΣ: Ικανοποίηση παραγωγών για τιμές και παραγωγή

Τις αμέσως επόμενες ημέρες θα ξεκινήσει η συγκομιδή του ακτινιδίου στην περιοχή του Πυργετού, μία βασική παραγωγική ζώνη μαζί με το Δέλτα του Πηνειού (Ομόλιο, Στόμιο κ.λπ.). Οι προσδοκίες των παραγωγών είναι υψηλές, καθώς φέτος βοήθησαν οι καιρικές συνθήκες και αναμένουν καλές ποιότητες, καλές ποσότητες και καλές τιμές.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο του Συνεταιρισμού Πυργετού, Θανάση Ευθυμίου, «η Ομάδα Παραγωγών του Συνεταιρισμού, που αριθμεί 42 μέλη τα οποία εφαρμόζουν ολοκληρωμένη διαχείριση, παράγει κάθε χρόνο περί τους 2.000 τόνους. Στην ευρύτερη περιοχή του Πυργετού παράγονται επιπλέον 2.500 τόνοι και συνολικά στο Δέλτα περίπου 10.000 τόνοι. Είμαστε μια περιοχή στην οποία οι εδαφοκλιματολογικές συνθήκες ευνοούν την καλλιέργεια του ακτινιδίου. Παρά το μεγάλο χτύπημα του Daniel, οι πλημμύρες του οποίου ξεκλήρισαν περίπου 2.000 στρέμματα, και μόλις αυτές τις ημέρες ήρθαν τα πορίσματα για να προχωρήσει η εκκαθάριση των αποζημιώσεων, οι παραγωγοί συνέχισαν να πιστεύουν στο ακτινίδιο και να φυτεύουν νέα δέντρα. Έτσι, σιγά σιγά, εξισορροπείται η κατάσταση».

Το μεγάλο πρόβλημα, όπως σε όλες τις καλλιέργειες, είναι το αυξημένο κόστος παραγωγής και ιδιαίτερα τα εργατικά χέρια. «Για να συγκομιστεί το ακτινίδιο στην ευρύτερη περιοχή χρειάζονται καθημερινά περίπου 200 άτομα, ενώ μόνο η ΟΠ του Συνεταιρισμού χρειάζεται 60 με 70 τον Νοέμβριο, οπότε και θα γίνεται η συγκομιδή», σημειώνει ο κ. Ευθυμίου.

Σημαντικό εργαλείο για τη βιωσιμότητα του Συνεταιρισμού αποτελεί το ψυγείο, καθώς και η τυποποίηση που επιχειρείται, όπως και το brand name στην προώθηση του προϊόντος. Όσον αφορά τις τιμές, αυτές κυμαίνονται από 1 έως 1,10 ευρώ, ανάλογα με το μέγεθος και τα γραμμάρια του ακτινιδίου. «Δεδομένων των συνθηκών που επικρατούν σε άλλα προϊόντα, με αδιάθετες ποσότητες και χαμηλές τιμές, νομίζω ότι προκύπτει ένα καλό εισόδημα», δηλώνει ο πρόεδρος του Συνεταιρισμού.

ΑΡΤΑ: Αυξημένη η παραγωγή, υποδεέστερη η ποιότητα

Ξεκίνησε η συγκομιδή των ακτινιδίων στην ευρύτερη περιοχή της Άρτας, με την παραγωγή να εμφανίζεται αυξημένη αλλά την ποιότητα των καρπών να προκαλεί έντονο προβληματισμό. Οι καιρικές συνθήκες έχουν επηρεάσει σημαντικά το προϊόν, γεγονός που αναμένεται να έχει αντίκτυπο και στο τελικό οικονομικό αποτέλεσμα για τους παραγωγούς.

Όπως επισημαίνει ο έμπειρος παραγωγός ακτινιδίων, Άγγελος Ξυλογιάννης, η φετινή παραγωγή είναι μεγαλύτερη, ωστόσο η υποβάθμιση της ποιότητας δημιουργεί πρόσθετες δυσκολίες. Ανησυχία προκαλεί και η πορεία των τιμών, καθώς οι πρώτες συζητήσεις δείχνουν ότι θα κινηθούν σε χαμηλότερα επίπεδα από πέρυσι. «Πέρυσι ξεκινήσαμε με ένα ευρώ το κιλό κατά μέσο όρο, ενώ για τη φετινή περίοδο συζητάμε για 80 λεπτά», αναφέρει, αποτυπώνοντας τον προβληματισμό που επικρατεί στον παραγωγικό κόσμο. Επισημαίνει επίσης το αυξημένο κόστος παραγωγής, όπως αυτό εξελίσσεται το τελευταίο διάστημα στον πρωτογενή τομέα, με όλα τα επακόλουθα.

Οι υποδομές είναι το πρόβλημα

Πέρα από την ποιότητα και τις τιμές, σημαντικό ζήτημα παραμένει η έλλειψη απαραίτητων υποδομών, κυρίως ψυκτικών θαλάμων. Σύμφωνα με τον κ. Ξυλογιάννη, η δυνατότητα συντήρησης των ακτινιδίων για μεγάλο χρονικό διάστημα μετά τη διαλογή και τη συσκευασία θα έδινε στους παραγωγούς και στους συνεταιρισμούς μεγαλύτερη ευελιξία στη διάθεση του προϊόντος.

«Με αυτόν τον τρόπο θα μπορούσαμε να επιλέγουμε ευνοϊκότερες χρονικές περιόδους και αγορές για τις πωλήσεις μας, χωρίς να πιεζόμαστε για την άμεση διάθεση της παραγωγής μας. Άλλωστε, η συντριπτική πλειονότητα των ελληνικών ακτινιδίων κατευθύνεται στις αγορές του εξωτερικού, ενώ μικρό μέρος καταναλώνεται στην εγχώρια αγορά», τονίζει.

Παράλληλα αναφέρεται στις νέες φυτεύσεις, που αναμένεται να ενισχύσουν περαιτέρω την παραγωγή τα επόμενα χρόνια, καθιστώντας ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη δημιουργίας σύγχρονων υποδομών αποθήκευσης και συντήρησης. Η ενίσχυση των υποδομών θεωρείται, επομένως, καθοριστικός παράγοντας για την καλύτερη αξιοποίηση της παραγωγής και τη βελτίωση της διαπραγματευτικής θέσης των παραγωγών.

ΜΑΚΡΑΚΩΜΗ: Το χαλάζι του καλοκαιριού άφησε το αρνητικό του αποτύπωμα

Σε ιδιαίτερα δύσκολη κατάσταση βρίσκονται οι παραγωγοί ακτινιδίων στην περιοχή της Μακρακώμης Φθιώτιδας, μετά τις καταστροφές που προκάλεσαν οι έντονες χαλαζοπτώσεις κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Οι ζημιές επηρέασαν σημαντικά την ποιότητα των καρπών, με τις απώλειες σε ορισμένες καλλιέργειες να αγγίζουν ακόμη και το 100%.

Ο Βασίλης Μουστερής, παραγωγός ακτινιδίων και γεωπόνος της περιοχής, περιγράφει ένα σοβαρό πρόβλημα, οι επιπτώσεις του οποίου αναμένεται να επηρεάσουν και την επόμενη καλλιεργητική περίοδο. «Απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή στο κλάδεμα των δέντρων, καθώς το χαλάζι έχει προκαλέσει σημαντικές ζημιές, οι οποίες ενδέχεται να επηρεάσουν την εξέλιξη της νέας παραγωγής», επισημαίνει.

Αναφερόμενος στην τρέχουσα περίοδο συγκομιδής, σημειώνει ότι στις καλλιέργειες που επλήγησαν λιγότερο έχει ήδη ξεκινήσει η διαλογή των καρπών. Ωστόσο, το ποσοστό των προϊόντων που απορρίπτονται μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να φτάσει το 50%, επιβαρύνοντας σημαντικά το κόστος παραγωγής, ιδιαίτερα λόγω των αυξημένων εργατικών δαπανών. Την ίδια ώρα, η αβεβαιότητα στην αγορά δυσκολεύει ακόμη περισσότερο τους παραγωγούς της περιοχής, καθώς, σύμφωνα με τον ίδιο, οι έμποροι δεν έχουν εκδηλώσει μέχρι στιγμής ενδιαφέρον για την αγορά των ακτινιδίων. «Οι παραγωγοί προσπαθούν, από την πλευρά τους, να διατηρήσουν όσο το δυνατόν υψηλότερη την ποιότητα του προϊόντος τους, προκειμένου να εξασφαλίσουν την καλύτερη δυνατή διάθεση», λέει.

Ελπίδες από τους ελέγχους του ΕΛΓΑ

Σε ό,τι αφορά τις αποζημιώσεις, έχουν ολοκληρωθεί οι απαραίτητες διαδικασίες για την εκτίμηση των ζημιών από τον ΕΛΓΑ και οι παραγωγοί αναμένουν τα σχετικά αποτελέσματα. Όπως τονίζει ο κ. Μουστερής, υπάρχουν αγροτεμάχια με ολοκληρωτική καταστροφή, όπου οι απώλειες φτάνουν ακόμη και το 100% της παραγωγής. Αυτό καθιστά αναγκαία την άμεση οικονομική στήριξη των παραγωγών, ώστε να μπορέσουν να προχωρήσουν εγκαίρως στις απαραίτητες καλλιεργητικές εργασίες για την επόμενη χρονιά.

ΗΜΑΘΙΑ: Θετικές προοπτικές χάρη στις νέες φυτεύσεις

Με θετικές προοπτικές ξεκίνησε η συγκομιδή ακτινιδίου στον Αγροτικό Συνεταιρισμό «Νέος Απόλλων» Κουλούρας Ημαθίας. Οι πρώτες εκτιμήσεις δείχνουν αύξηση της συνολικής παραγωγής σε σύγκριση με πέρυσι, παρά τις επιμέρους διαφοροποιήσεις που καταγράφονται στα παλαιότερα κτήματα.

Ο πρόεδρος του συνεταιρισμού, Γιώργος Νεστορόπουλος, αποδίδει τη θετική εικόνα κυρίως στην είσοδο νέων φυτεύσεων στην παραγωγική διαδικασία, οι οποίες ενισχύουν τη δυναμική του προϊόντος και αυξάνουν τις διαθέσιμες ποσότητες. «Βρισκόμαστε σε ανοδική πορεία, καθώς οι παραγωγοί έχουν προχωρήσει σε νέες φυτεύσεις. Συνολικά, στον Συνεταιρισμό αναμένουμε περισσότερα κιλά σε σχέση με πέρυσι», αναφέρει.

Η συγκομιδή ξεκίνησε στις 15 Οκτωβρίου και εξελίσσεται χωρίς προβλήματα, ενώ οι καιρικές συνθήκες μέχρι στιγμής κρίνονται ευνοϊκές. Σύμφωνα με τον κ. Νεστορόπουλο, στα παλαιότερα κτήματα τα μεγέθη των καρπών εμφανίζονται ελαφρώς μειωμένα σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο, ωστόσο η αύξηση των καλλιεργούμενων εκτάσεων αναμένεται να το αντισταθμίσει.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εμπορική διάσταση της φετινής περιόδου. Όπως εξηγεί ο κ. Νεστορόπουλος, ο Συνεταιρισμός δεν αγοράζει το προϊόν από τους παραγωγούς με προκαθορισμένη τιμή, αλλά εφαρμόζει το σύστημα της εκκαθάρισης. Το προϊόν παραλαμβάνεται, τυποποιείται, αποθηκεύεται στις ψυκτικές εγκαταστάσεις και στη συνέχεια διατίθεται στις αγορές, με την τελική αμοιβή των παραγωγών να διαμορφώνεται από τις πωλήσεις που πραγματοποιούνται.

«Αν και είναι ακόμη νωρίς για ασφαλείς προβλέψεις ως προς την τιμή παραγωγού, στην αγορά διακινούνται εκτιμήσεις που τοποθετούν τις εμπορικές πράξεις από 0,50 έως και 0,80 ευρώ το κιλό, εύρος που δημιουργεί προσδοκίες για ικανοποιητικές αποδόσεις», σημειώνει ο πρόεδρος του ΑΣ.

Τέλος, εκτιμά ότι το ακτινίδιο θα αποτελέσει φέτος μία από τις πλέον ανθεκτικές δενδροκομικές καλλιέργειες, σε μια χρονιά που πολλές κατηγορίες φρούτων βρέθηκαν αντιμέτωπες με σημαντικές απώλειες παραγωγής και εισοδήματος. «Το αποτέλεσμα για το ακτινίδιο θα είναι καλύτερο από ό,τι στα περισσότερα άλλα φρούτα τη φετινή χρονιά», τονίζει, εκφράζοντας συγκρατημένη αισιοδοξία για την τελική πορεία της αγοράς και τις απολαβές των παραγωγών.

ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ: Εγκατάλειψη της παραγωγής ακτινιδίου

Στην απόλυτη συρρίκνωση της καλλιέργειας του ακτινιδίου προχώρησαν και οι τελευταίοι παραγωγοί που είχαν μείνει στη Μεσσηνία, αφού δεν μπόρεσαν να βρουν διέξοδο στην αγορά και η μόνη λύση ήταν η διάθεσή του μέσω των λαϊκών αγορών.

Οι εκτάσεις που φυτεύτηκαν στις αρχές της δεκαετίας του ’80 εντοπίζονται κυρίως στην Κορινθία αλλά και στη Μεσσηνία, σε δύο περιοχές: Την Αλαγονία και τα Κρεμμύδια, όπου πλέον τα ακτινίδια έχουν αντικατασταθεί με ελαιόδεντρα. Κόντρα στο κλίμα της γενικής αποχώρησης από την καλλιέργεια έμεινε ο παραγωγός Παναγιώτης Κισκήρας, που επιμένει και διοχετεύει με επιτυχία το ακτινίδιο στη λαϊκή αγορά, με ιδιαίτερα καλές τιμές.

Αναφερόμενος στην πορεία της καλλιέργειας ο κ. Κισκήρας λέει: «Στα Κρεμμύδια κάποια στιγμή πολλοί παραγωγοί προσπάθησαν να επενδύσουν στο ακτινίδιο, χωρίς όμως επιτυχία, αφού, ενώ το έδαφος ευνοούσε την καλλιέργεια, δεν μπόρεσαν να βρουν άκρη στο θέμα της εμπορίας. Η καλλιέργεια άρχισε ουσιαστικά μετά το 1986, αλλά το πρόβλημα που δημιουργήθηκε με την εμπορία οδήγησε στην εγκατάλειψη. Την ίδια περίοδο γινόταν καλλιέργεια στην Αλαγονία, που όμως είχε την ίδια τύχη, και τελικά έμειναν ελάχιστοι, με πέντε δέντρα, κυρίως για οικιακή χρήση».

Συνεχίζοντας, επισημαίνει: «Αυτό το είδος ήθελε όξινο έδαφος, που το είχε η περιοχή. Το έδαφος στα Κρεμμύδια ήταν κατάλληλο. Το ακτινίδιο είναι δύσκολο φυτό, θέλει πολύ πότισμα, αλλά δεν θέλει ιδιαίτερη φροντίδα και έχει καλή τιμή. Η μέση στρεμματική απόδοση είναι δύο τόνοι και είναι καλή».

Σε ό,τι αφορά την εμπορία του, δηλώνει: «Στη λαϊκή φεύγει εύκολα, αφού πλέον το έχει μάθει ο κόσμος και το αγοράζει τόσο γιατί έχει καλή ποιότητα όσο και για τα συστατικά του, που αποτελούν πολύτιμο σύμμαχο για την υγεία μας».

Για τη διαμόρφωση της τιμής αλλά και τις πιθανές ασθένειες, τονίζει: «Δεν παρουσιάζει προβλήματα και κυρίως δεν γίνεται στόχος ούτε από τα πουλιά ούτε από τα αγριογούρουνα. Η τιμή του ξεκινά στη λαϊκή από 2,50 ευρώ/κιλό για το πρώτο μέγεθος και μειώνεται ανάλογα με το μέγεθος».