Ελαιόλαδο: Με ρεκόρ εμπορίας έκλεισε ο Οκτώβριος για τους Ισπανούς αλλά η πίεση στις τιμές παραγωγού παραμένει

Η κατανάλωση δυσκολεύεται να ανακάμψει από την περίοδο των υψηλών τιμών
18/11/2026
5' διάβασμα
elaiolado-me-rekor-eborias-ekleise-o-oktovrios-gia-tous-ispanous-alla-i-piesi-stis-times-paragogou-paramenei-280271

Αντιφατική εικόνα παρουσιάζει η ισπανική αγορά ελαιολάδου στο ξεκίνημα της εμπορικής περιόδου 2026/2027. Από τη μία πλευρά, οι πωλήσεις καταγράφουν ιδιαίτερα υψηλούς ρυθμούς, οι εξαγωγές διατηρούν τη δυναμική τους και τα διαθέσιμα αποθέματα περιορίζονται. Από την άλλη, η εγχώρια κατανάλωση βρίσκεται σε υποχώρηση, ενώ οι τιμές παραγωγού παραμένουν σε επίπεδα που, σύμφωνα με τις αγροτικές οργανώσεις, δεν εξασφαλίζουν την κάλυψη του κόστους παραγωγής για σημαντικό μέρος των ελαιοπαραγωγών.

Σύμφωνα με τα προσωρινά στοιχεία της ισπανικής Υπηρεσίας Πληροφοριών και Ελέγχου Τροφίμων (AICA), τον Οκτώβριο του 2026 διακινήθηκαν περίπου 134.600 τόνοι ελαιολάδου, κατά 19.000 τόνους περισσότεροι από τον αντίστοιχο μήνα του 2025. Πρόκειται για εκτιμήσεις που εφόσον επιβεβαιωθούν ο πρώτος, ουσιαστικά, μήνας της νέας σεζόν συγκεντρώνει τον υψηλότερο μηνιαίο όγκο εμπορίας των τελευταίων έξι ελαιοκομικών περιόδων. Οι εξαγωγές υπολογίζονται σε 91.070 τόνους, ενώ η εγχώρια αγορά απορρόφησε 43.540 τόνους. Η παραγωγή του πρώτου μήνα της περιόδου ανήλθε σε 70.189 τόνους, με τις εισαγωγές να εκτιμώνται προσωρινά σε 14.000 τόνους, σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία.

Περιορίζονται τα αποθέματα, αλλά υποχωρεί η κατανάλωση

Η αυξημένη εμπορική δραστηριότητα αποτυπώνεται και στην εξέλιξη των αποθεμάτων. Στις 31 Οκτωβρίου, τα συνολικά αποθέματα ελαιολάδου στην Ισπανία ανέρχονταν σε 306.966 τόνους, μειωμένα κατά 50.074 τόνους σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα. Από αυτά, 150.931 τόνοι βρίσκονταν στα ελαιοτριβεία, 154.472 τόνοι σε τυποποιητικές επιχειρήσεις και λοιπούς φορείς της αγοράς και 1.563 τόνοι στο ίδρυμα του Κοινού Ελαιοκομικού Ταμείου των Ισπανών – Patrimonio. Υπενθυμίζεται ότι τα αποθέματα σύνδεσης από την περίοδο 2025/2026 είχαν διαμορφωθεί σε 357.940 τόνους.

Ωστόσο, η ισχυρή εμπορική κίνηση δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη ανάκαμψη της εσωτερικής ζήτησης. Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Κατανάλωσης Τροφίμων του ισπανικού Υπουργείου Γεωργίας, κατά το δωδεκάμηνο Σεπτεμβρίου 2025 – Αυγούστου 2026 τα ισπανικά νοικοκυριά αγόρασαν 303,15 εκατ. λίτρα ελαιολάδου, καταγράφοντας μείωση 4,6% σε σύγκριση με την προηγούμενη αντίστοιχη περίοδο.

Ακόμη εντονότερη ήταν η υποχώρηση της αξίας των αγορών, η οποία περιορίστηκε σε 1,39 δισ. ευρώ, μειωμένη κατά 23,4%. Η κατά κεφαλήν κατανάλωση διαμορφώθηκε σε 6,42 λίτρα, επιβεβαιώνοντας ότι η ζήτηση δεν έχει ακόμη ανακτήσει τα επίπεδα πριν από την κρίση των υψηλών τιμών.

Πτώση σε όλες τις κατηγορίες ελαιολάδου

Αναλυτικότερα, το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο διατήρησε την πρώτη θέση στις προτιμήσεις των νοικοκυριών, με αγορές 131,19 εκατ. λίτρων (-3,6%). Η αξία τους έφτασε τα 693,25 εκατ. ευρώ (-20,5%), ενώ η κατά κεφαλήν κατανάλωση περιορίστηκε στα 2,78 λίτρα.

Στο παρθένο ελαιόλαδο, οι αγορές ανήλθαν σε 35,51 εκατ. λίτρα (-2,7%), με την αξία τους να υποχωρεί κατά 23,6%, στα 159,53 εκατ. ευρώ. Μεγαλύτερη ήταν η μείωση στην κατηγορία που περιλαμβάνει μείγματα εξευγενισμένων και παρθένων ελαίων, όπου οι ποσότητες περιορίστηκαν κατά 6,1%, στα 136,44 εκατ. λίτρα και η αξία κατά 26,7%, στα 538,05 εκατ. ευρώ.

Τη μεγαλύτερη υποχώρηση κατέγραψε το πυρηνέλαιο, με τις αγορές να περιορίζονται στα 5,63 εκατ. λίτρα (-24,3%), και την αξία τους στα 17,45 εκατ. ευρώ (-40,8%).

Η αποκλιμάκωση των τιμών κατά τη χρονιά αυτή αποτυπώνεται στη σημαντική απόσταση μεταξύ της μείωσης των ποσοτήτων και της αξίας των αγορών. Ωστόσο, η επιστροφή σε χαμηλότερα επίπεδα τιμών δεν έχει μέχρι στιγμής οδηγήσει σε αύξηση της κατανάλωσης, όπως αναδεικνύεται. Η διατήρηση, αν όχι ενίσχυση, της εγχώριας κατανάλωσης αποτελεί πλέον κρίσιμο ζητούμενο για την ισορροπία της ισπανικής αγοράς, ιδιαίτερα καθώς η παραγωγή ανακάμπτει.

Στα 3 ευρώ/κιλό οι τιμές παραγωγού

Στο επίκεντρο των προβληματισμών του ισπανικού αγροτικού κόσμου, βεβαίως, βρίσκεται η περιορισμένη οικονομική απόδοση της εμπορικής δραστηριότητας για τους παραγωγούς. Οι τιμές στην πηγή παραμένουν κοντά στα 3 ευρώ/κιλό, επίπεδο που οι οργανώσεις ASAJA-Jaén και UPA Andalucía χαρακτηρίζουν ανεπαρκές για την κάλυψη του κόστους, ιδιαίτερα στους παραδοσιακούς ελαιώνες.

Η ASAJA-Jaén αξιολογεί θετικά την έναρξη της περιόδου, επισημαίνοντας ότι η παραγωγή πρώιμων ελαιολάδων έφτασε τους 70.530 τόνους, έναντι περίπου 40.000 τόνων την αντίστοιχη περσινή περίοδο. Εκτιμά, επίσης, ότι η εφαρμογή του μέτρου απόσυρσης του 12% του ελαιολάδου από την αγορά, από τις 15 Νοεμβρίου, μπορεί να ενισχύσει τις τιμές παραγωγού.

Από την πλευρά της, η UPA Andalucía αναγνωρίζει τη δυναμική των πωλήσεων, αλλά ζητά ενίσχυση των εξαγωγών, διεύρυνση της παρουσίας στις ευρωπαϊκές αγορές και άνοιγμα νέων προορισμών σε τρίτες χώρες. Θεωρεί ότι οι τιμές θα πρέπει να κινηθούν προς τα 5 ευρώ/κιλό, επίπεδο που κρίνει περισσότερο συμβατό με την οικονομική βιωσιμότητα των εκμεταλλεύσεων.

Παράλληλα, ζητά αυστηρότερους ελέγχους στις εισαγωγές, ώστε η απόσυρση εγχώριων ποσοτήτων να μη συνοδευτεί από αύξηση των εισαγωγών.

ΓΡΑΦΤΗΚΕ ΑΠΟ: