Να μη φάει ο δάκος τη φετινή βεντέμα – Αφιέρωμα στη δακοκτονία

dakos-se-dentro
-Διαφήμιση-

των Μαρίας Αμπατζή, Μαρίας Αντωνίου, Γιώργου Αργυρίου, Γιώργου Ρούστα, Γιάννη Σάρρου, Νικολέτας Τζώρτζη, Αφροδίτης Χρυσοχόου

Με νωπή τη μνήμη από την απώλεια πρώτης ύλης, που η συνολική της αξία υπολογίζεται ότι ξεπέρασε το μισό δισ. ευρώ από την περσινή ελαιοκομική χρονιά, εξελίσσεται φέτος η παραγωγή. Με μία οψιμότητα κατά περίπου 15 ημέρες και την πρώτη εικόνα από την ανθοφορία και τα πρώτα στάδια της καρπόδεσης να προμηνύουν μία σαφώς καλύτερη χρονιά στις περισσότερες περιοχές της χώρας, κλειδί έως τις αρχές του Ιούλη θεωρείται η έγκαιρη έναρξη του προγράμματος δακοκτονίας. Σύμφωνα με τις εξαγγελίες και τον προγραμματισμό του υπουργείου ΑΑΤ, μετά από μία καταστροφική χρονιά ανά τη χώρα, οι προσπάθειες για έγκαιρη έναρξη των διαδικασιών φαίνεται ότι σε σημαντικό βαθμό απέδωσαν καρπούς. Ωστόσο, από το ρεπορτάζ της «ΥΧ» στις ελαιοκομικές περιφέρειες της χώρας προκύπτει ότι ναι μεν έχουν ξεπεραστεί σε σημαντικό βαθμό τα περσινά προβλήματα, όμως, δεν δηλώνουν άπαντες έτοιμοι για την έναρξη των διαδικασιών, καθώς προβλήματα εντοπίζονται κατά τόπους, λίγες μάλιστα ημέρες πριν από την πήξη του πυρήνα στις πρώιμες περιοχές που σημαίνει ότι πρέπει να αρχίσει η καταπολέμηση του δάκου. Μια ακόμη παράπλευρη απώλεια των επικείμενων εκλογών είναι το γεγονός ότι το νέο νομοθετικό πλαίσιο δακοκτονίας, που είχε συζητηθεί, θα πρέπει να περιμένει την επόμενη κυβέρνηση, όποια κι αν είναι αυτή.

ΑΝΑΤ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ – ΘΡΑΚΗ

Βάζουν παγίδες σε Μάκρη, Μαρώνεια και Σαμοθράκη

Οι παγίδες τοποθετούνται αυτές τις ημέρες σε Μάκρη, Μαρώνεια και Σαμοθράκη και η ΔΑΟΚ Έβρου βρίσκεται σε διαδικασίες προετοιμασίας για την υλοποίηση του προγράμματος δακοκτονίας, σύμφωνα με τον αναπληρωτή προϊστάμενο της ΔΑΟΚ, Απόστολο Ξανθόπουλο. Οι υπηρεσίες αναμένουν την κατάθεση δικαιολογητικών για τις 21 προσλήψεις προσωπικού της Σαμοθράκης και τις 13 της Μαρώνειας. Όσον αφορά την έναρξη των ψεκασμών, αυτή τοποθετείται για τις 25 Ιουνίου.

«Η αχίλλειος πτέρνα του δάκου αφορά την περίοδο των πρώτων ψεκασμών, γι’ αυτό επιβάλλεται να διενεργούνται την κατάλληλη στιγμή», επισημαίνει ο ίδιος, αναμένοντας τα αποτελέσματα των παγίδων που τοποθετούνται, καθώς, όπως σημείωσε, υπάρχει δάκος, αλλά όχι προσβολές για την ώρα. Συνιστά, ωστόσο, και στους παραγωγούς να κάνουν ψεκασμούς, πέρα από τις ενέργειες της ΔΑΟΚ, για να μην υπάρχουν εστίες, όταν εντοπιστεί ζήτημα. Υπενθυμίζεται ότι για την περιοχή η περσινή επέλαση του εντόμου οδήγησε σε απώλειες 98% στη Σαμοθράκη, ενώ στην Αλεξανδρούπολη, όπου περιλαμβάνεται η ελαιοπαραγωγός Μάκρη, οι απώλειες άγγιξαν το 34%.

Οι περσινές απώλειες εκτιμώνται στο 95% της παραγωγής για το νησί της Θάσου και εντός των ημερών αναμένεται να προσληφθούν 77 άτομα, προκειμένου να ανταποκριθεί η διεύθυνση στους πρώτους ψεκασμούς που σχεδιάζονται για το τέλος Ιουνίου, ενώ την ίδια περίοδο αναμένεται και η πρόσληψη των δύο γεωπόνων. Μέχρι στιγμής, ο δάκος απουσιάζει από το νησί, με την ανθοφορία να εξελίσσεται ομαλά και την καρπόδεση να αναμένεται, σχολίασε ο γεωπόνος της Διεύθυνσης Αγροτικής Ανάπτυξης Καβάλας, Θεόδωρος Μανιταράς. Στις 20 Ιουνίου, προγραμματίζεται η ενδεικτική τοποθέτηση δακοπαγίδων, δίνοντας έμφαση στις πρώιμες περιοχές.

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ

Με τριετή εργολαβία από πέρυσι η Χαλκιδική

Με τις διαδικασίες να έχουν γίνει από νωρίς ήδη τη Δευτέρα έληξε η προθεσμία υποβολής των απαραίτητων δικαιολογητικών και αιτήσεων για την πρόσληψη προσωπικού και σύντομα αναμένεται η ολοκλήρωση της διαδικασίας, σύμφωνα με τη Χριστιάννα Μπακρατσά από την Υποδιεύθυνση Οικονομικού και Ανθρωπίνων Πόρων της Αντιπεριφέρειας. Ήδη, από πέρσι, η ΔΑΟΚ Χαλκιδικής για πρώτη χρονιά ανέθεσε εργολαβία, μέσω συμφωνίας πλαισίου, που σημαίνει ότι έχουν απλοποιηθεί οι γραφειοκρατικές διαδικασίες για την επόμενη τριετία.

Υπενθυμίζεται ότι το 2018 και η Χαλκιδική, ο μοναδικός νομός στην Κεντρική Μακεδονία που εφαρμόζει πρόγραμμα δακοκτονίας, είχε σοβαρό πρόβλημα με τον δάκο και οι καθυστερημένες διαδικασίες στην έναρξη του προγράμματος όσο και οι καιρικές συνθήκες είχαν σημαντικές επιπτώσεις στην παραγωγή, αλλά και στην ποιότητα του ελαιολάδου.

ΣΤΕΡΕΑ ΕΛΛΑΔΑ

Κενές οι δακοπαγίδες, έξαρση στο κυκλοκόνιο

Εκτός από την περιοχή της Λοκρίδας, σχεδόν σε όλες τις ελαιοκομικές περιοχές της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας έχουν ολοκληρωθεί οι διαδικασίες του διαγωνισμού για τη δακοκτονία και ο μηχανισμός προστασίας βρίσκεται σε ετοιμότητα. Όπως δηλώνει στην «ΥΧ» ο Σταύρος Τσελάς, γενικός διευθυντής Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής της Περιφέρειας, «το πρόβλημα εντοπίζεται στη Λοκρίδα λόγω καθυστέρησης στην ολοκλήρωση της διαδικασίας συγκέντρωσης των δικαιολογητικών, διαδικασία που ελπίζουμε να ολοκληρωθεί σύντομα, ενώ, ένα άλλο μικρό πρόβλημα παρουσιάστηκε στην Εύβοια με τους παγιδοθέτες, κάτι που αντιμετωπίζεται με τη συνδρομή της τοπικής ΔΑΟΚ». Στη συνολικότερη εικόνα της περιφέρειας, οι διαδικασίες προετοιμασίας ολοκληρώθηκαν χωρίς σημαντικά προβλήματα, με τον εξοπλισμό και το ανθρώπινο δυναμικό να βρίσκονται στις θέσεις τους, σύμφωνα με τον ίδιο, και τους πρώτους ψεκασμούς να προσανατολίζονται για τα τέλη του μήνα. «Με σύμμαχο τον καιρό, η μέχρι στιγμής εικόνα δείχνει ότι φέτος δεν θα είναι η χρονιά του δάκου», σχολίασε ο Γιάννης Zαρμπούτης, γεωπόνος της ΔΑΟΚ Φθιώτιδας. Ωστόσο, σε ό,τι αφορά την παραγωγή, ο ίδιος εξέφρασε την ανησυχία του για πλημμελή προστασία, αλλά και περιποίηση των δέντρων από τους παραγωγούς, σε σύγκριση με παλαιότερες χρονιές. «Οι πρώτες εκτιμήσεις μας διαπιστώνουν μειωμένες λιπάνσεις των ελαιώνων, ελλιπή εδαφική υγρασία λόγω μειωμένων βροχοπτώσεων, όπως επίσης και επέλαση του κυκλοκόνιου, συμβάλλοντας με αυτόν τον τρόπο σε αυτή την αρνητική εικόνα των ελαιώνων», ανέφερε.

ΘΕΣΣΑΛΙΑ

Εντός των επόμενων ημερών τα αποτελέσματα για τους εργολάβους

Σε ετοιμότηταδηλώνει ο μηχανισμός του Τμήματος Φυτοπροστασίας της Περιφέρειας Θεσσαλίας, προκειμένου να αντιμετωπίσει εγκαίρως το πρόβλημα του δάκου στα ελαιόδεντρα. Η όψιμη κατά 15 μέρες φετινή παραγωγή τοποθετεί την έναρξη ψεκασμών προς το τέλος του μήνα. Σύμφωνα με τον προϊστάμενο του Τμήματος Φυτοπροστασίας της ΠΕ Λάρισας, Δημήτρη Σταυρίδη, «η υπηρεσία εγκαίρως έχει τοποθετήσει παγίδες σε όλο το δίκτυο της περιφέρειας και η κατάσταση χαρακτηρίζεται ελεγχόμενη και μη ανησυχητική. Ήδη, τα προβλεπόμενα κονδύλια έχουν κατανεμηθεί στους νομούς Μαγνησίας και Λάρισας, έχουν προσληφθεί εποχικοί τρεις γεωπόνοι, ενώ τις επόμενες ημέρες αναμένεται το αποτέλεσμα του συμβατικού ελέγχου για τους εργολάβους που θα αναλάβουν το έργο».

Η εκτίμηση των γεωπόνων είναι ότι φέτος το πρόβλημα του δάκου θα είναι περιορισμένο, αφού τον χειμώνα σημειώθηκαν χαμηλές θερμοκρασίες (μέχρι και -12 βαθμοί σε ορισμένες περιοχές). Τα βλέμματά τους εστιάζουν κυρίως στους δήμους Τεμπών και Αγιάς και δευτερευόντως στον Δήμο Τυρνάβου, στον Νομό Λάρισας, το Πήλιο και τα νησιά των Σποράδων στον Νομό Μαγνησίας.

ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ

Δεν λείπουν οι εκκρεμότητες και τα λάθη σε Αργολίδα και Λακωνία

Σε καλύτερο βαθμό ετοιμότητας σε σύγκριση με άλλες χρονιές δηλώνουν οι ΔΑΟΚ της Πελοποννήσου, αφού η γρήγορη κατανομή των πιστώσεων, όπως φαίνεται, αποτέλεσε σημείο-κλειδί για να προχωρήσουν οι διαδικασίες. Η πρόσληψη των τομεαρχών έχει ήδη γίνει για τη ΔΑΟΚ Αργολίδας, οι παγίδες έχουν κρεμαστεί, ωστόσο, σε εκκρεμότητα παραμένουν οι κοινότητες Αχλαδόκαμπου, Αγίου Δημητρίου και Αρκαδικού, όπου οι διαγωνισμοί βγήκαν άγονοι.

Στις 16 περίπου του Ιουνίου αναμένει τα πρώτα αποτελέσματα των παγίδων που έχουν τοποθετηθεί η ΔΑΟΚ Λακωνίας, έχοντας τους προσωρινούς μειοδότες των διαγωνισμών κατά 80%. Σε εκκρεμότητα, ωστόσο, παραμένουν ο διαγωνισμός για την πρώην δημοτική κοινότητα Μονεμβασιάς και τις Κροκέες Λακωνίας, λόγω υποβολής λανθασμένης τεχνικής προσφοράς, αλλά και η πρόσληψη των έντεκα τομεαρχών.

Με την εικόνα να διαμορφώνεται μετά τα μέσα του μήνα για το εύρος των δακοπληθυσμών, σε μία χρονιά που χαρακτηρίζεται από οψιμότητα, αλλά και ικανοποιητικά επίπεδα παραγωγής, η ΔΑΟΚ Μεσσηνίας έχει ολοκληρώσει την πρόσληψη του προσωπικού, ενώ εντός της εβδομάδας έχει προγραμματίσει την ανάρτηση των δακοπαγίδων. Ο διαγωνισμός των ψεκασμών είναι στη φάση της αποστολής στο ελεγκτικό συνέδριο, ενώ από τα 160 χωριά που καλύπτοντα μόνο πέντε θα πάνε στη διαδικασία της επαναδιαπραγμάτευσης. Την ίδια ώρα, έτοιμοι δηλώνουν στη ΔΑΟΚ Τριφυλίας με τον προϊστάμενο της ΔΑΟΚ, Αντώνη Παρασκευόπουλο, να θεωρεί δεδομένη την οψιμότητα της χρονιάς.

Οι μηχανισμοί βρίσκονται σε ετοιμότητα νωρίτερα από πέρυσι και η διαδικασία έχει κυλήσει ομαλά, σύμφωνα με τον Δημήτρη Γιαννόπουλο, προϊστάμενο της ΔΑΟΚ Αρκαδίας. Τέλος του μήνα αναμένεται η ανάρτηση των δακοπαγίδων και αναλόγως των αποτελεσμάτων να γίνουν οι ψεκασμοί. Εξαίρεση κατά τον ίδιο αποτελούν τρία δημοτικά διαμερίσματα: Τυρός, Παράλιο Άστρος και Άγιος Γεώργιος.

Ένα βήμα πιο μπροστά βρίσκεται η ΔΑΟΚ Κορινθίας, αφού ήδη έχει γίνει η παγιδοθεσία, ενώ έχουν ολοκληρωθεί και οι προσλήψεις. Σε ό,τι αφορά τους εργολάβους, έχουν βγει οι προσωρινοί ανάδοχοι και σε 10-15 μέρες θα έχουν υπογραφεί οι συμβάσεις, σύμφωνα με τον Ιωάννη Καλαντζή, γεωπόνο της ΔΑΟΚ, ο οποίος με βάση τις έως τώρα ενδείξεις εκτιμά ότι έπεται μία καλή λαδοχρονιά.

ΔΥΤΙΚΗ ΕΛΛΑΔΑ

Πρωτοβουλίες παγιδοθεσίας και εθελοντικές εφαρμογές σε Αιτωλοακαρνανία και Ηλεία

Έχοντας ολοκληρώσει τις διαδικασίες για την ανάδειξη των εργολάβων, η εφαρμογή των πρώτων ψεκασμών τοποθετείται κατά την πρώτη εβδομάδα του Ιουλίου στην Αχαΐα. Λίγο νωρίτερα, για το τέλος Ιουνίου, προσανατολίζεται η ΔΑΟΚ Ηλείας, αφού ο διαγωνισμός για την ανάδειξη εργολάβων για τις περιοχές που έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα, είχε προκηρυχθεί ενάμιση μήνα νωρίτερα από την προηγούμενη χρονιά. Ταυτόχρονα, η Περιφερειακή Ενότητα Ηλείας δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο μοντέλο της εθελοντικής δακοκτονίας με τη δική της συνεισφορά, προκειμένου να προστατευτούν αποτελεσματικά οι παραγωγοί, ειδικότερα στις περιοχές που δεν κατάφεραν να ενταχθούν στο πρόγραμμα λόγω του περιορισμένου ύψους των πιστώσεων.

Με δική της πρωτοβουλία, για πρώτη φορά, η ΔΑΟΚ Αιτωλοακαρνανίας προχώρησε στην τοποθέτηση παγίδων για τον έλεγχο του δακοπληθυσμού, αξιοποιώντας τους γεωπόνους της υπηρεσίας. Σύμφωνα με τον Στέφανο Νικολόπουλο, διευθυντή της ΔΑΟΚ, στο τέλος τους βρίσκονται οι αναγκαίες διεργασίες για την άμεση πρόσληψη των εργατών-παγιδοθετών, ενώ, αναμένεται το άνοιγμα των προσφορών των εργολάβων, ώστε να γίνει τις πρώτες μέρες του Ιούλη ο πρώτος ψεκασμός.

ΚΡΗΤΗ

Εμφανίστηκε ήδη ο δάκος στις πρώιμες περιοχές του νησιού

Μια καλή βεντέμα, με τα έως τώρα στοιχεία, περιμένει η Κρήτη, με τις ελιές να βρίσκονται στο στάδιο της καρπόδεσης. Όλα πλέον εξαρτώνται από τον καιρό, αλλά και τη συμπεριφορά του δάκου, ο οποίος έχει κάνει την εμφάνισή του, σύμφωνα με τους παραγωγούς, ιδιαίτερα στις πρώιμες περιοχές, με τους ίδιους να εκφράζουν ανησυχία, μετά την περσινή χρονιά, για το αν είναι έτοιμος ο μηχανισμός. «Σε κάποιες περιοχές συνυπάρχουν και οι τρεις από τις έξι προϋποθέσεις για την ανάγκη εφαρμογής του πρώτου δολωματικού ψεκασμού, που είναι η έναρξη πήξης του πυρήνα, το μέσο βάρος του ελαιόκαρπου και ευνοϊκές συνθήκες θερμοκρασίας-υγρασίας», ανέφεραν οι γεωπόνοι της ΔΑΟΚ Ηρακλείου.

Με τις τριετείς συμβάσεις των εργολάβων να βρίσκονται στον τελευταίο χρόνο ισχύος, δεν αντιμετωπίζονται σημαντικά ζητήματα στον τομέα, ενώ ανοιχτή είναι μια συμπληρωματική προκήρυξη για επιπλέον τρεις ψεκασμούς στα Χανιά. Σε Χανιά και Ηράκλειο, έχουν προσληφθεί οι τομεάρχες και εντός των ημερών αναμένεται η ολοκλήρωση των προσλήψεων σε Ρέθυμνο και Λασίθι. «Για πρώτη φορά μετά από πάρα πολλά χρόνια έγινε η πρόσληψη των τομεαρχών στις 10 Ιουνίου», σχολίασε η Μαρία Μυλωνάκη, προϊσταμένη στη ΔΑΟΚ Χανίων, επισημαίνοντας τη διαφορά με πέρυσι που οι προσλήψεις έγιναν μέσα Αυγούστου. Αντίστοιχα, οι δακοπαγίδες έχουν αναρτηθεί και στις τέσσερις ΠΕ του νησιού, ενώ είναι διαθέσιμα και τα φάρμακα, τουλάχιστον για τους πρώτους ψεκασμούς, η έναρξη των οποίων, αναλόγως βέβαια και των ενδείξεων των παγίδων, προσανατολίζονται από τις 15-20 Ιουνίου και έπειτα.

ΒΟΡΕΙΟ ΑΙΓΑΙΟ

Εργολαβικές αντιδικίες ταλαιπωρούν ξανά τη Λέσβο

Μετά από μία καταστροφική χρονιά για την παραγωγή του νησιού, αγώνα δρόμου φαίνεται να κάνουν οι αρμόδιες υπηρεσίες για τη φετινή σοδειά που τοποθετούν την έναρξη των ψεκασμών προς το τέλος του μήνα. Σύμφωνα με στοιχεία της ΔΑΟΚ, έχουν ήδη τοποθετηθεί παγίδες, ενώ σύντομα ολοκληρώνεται και η διαδικασία των προσλήψεων, ωστόσο εκεί που για άλλη μία χρονιά ξεπροβάλλουν εμπόδια είναι στο ζήτημα των εργολάβων, αφού οι αντιδικίες έχουν παραπέμψει τη διαδικασία στην Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων.

Υπάρχει συνεργασία με τους υπαλλήλους της αρχής, ενώ εντός των ημερών επιδιώκουμε διαπραγμάτευση με τους εργολάβους που ακούγεται ότι τα βρήκαν και θα κατέβουν σε κοινοπραξία, σχολίασε ο Γιώργος Λαγουτάρης, διευθυντής της ΔΑΟΚ Λέσβου.

Ο ίδιος επισήμανε, ωστόσο, ότι μαζί με το ζήτημα της αντιμετώπισης του δάκου στους βιολογικούς ελαιώνες του νησιού που αντιπροσωπεύουν το 25%, το υπουργείο πρέπει να εξαιρέσει από τις διατάξεις του νόμου 4412 του 2016 τη δακοκτονία, αφού δεν αποτελεί την εκτέλεση ενός οποιουδήποτε δημόσιου έργου, αλλά μία κρίσιμη υπηρεσία που πρέπει να εκτελείται με τρόπο που να μη βλάπτει την παραγωγή και ο χρόνος είναι απόλυτα ρυθμιστικός παράγοντας.

Δημοσιεύτηκε στην έντυπη έκδοση της «ΥΧ» την Παρασκευή 14 Ιουνίου 2019