Στα 24 ευρώ/δέντρο εκτιμάται το καλλιεργητικό κόστος στο ελαιόλαδο

Έστω ότι ένας παραγωγός διαθέτει βιολογικό ξηρικό ελαιώνα 1.000 δέντρων στην Κρήτη και πραγματοποιεί τις συνηθισμένες εργασίες. Ο αγρότης συλλέγει 1.000 κιλά καρπού την ημέρα, ενώ κάθε δέντρο παράγει 40 κιλά καρπού.

Την επόμενη χρονιά, λόγω της παρενιαυτοφορίας η παραγωγή μειώνεται κατά 70%. Έτσι, κάθε δέντρο παράγει 12 κιλά καρπού. Για να υπολογίσουμε το κόστος παραγωγής της εκμετάλλευσης, θα βασιστούμε στον μέσο όρο από τις 2 χρονιές.

1η χρονιά: 40 τόνοι καρπού. Με βάση τη μέση απόδοση, τα 4,5 κιλά καρπού δίνουν 1 κιλό ελαιόλαδο. Άρα, την πρώτη χρονιά ο ελαιώνας θα μας δώσει 8.888,9 κιλά ελαιολάδου.

2η χρονιά: 12 τόνοι καρπού, 2.666,7 κιλά ελαιολάδου.

Η συνολική παραγόμενη ποσότητα ελαιολάδου στη διετία είναι 11.555,6 κιλά και ο ετήσιος μέσος όρος τα 5.777,8 κιλά.

Συγκομιδή: Όσον αφορά το κόστος συλλογής του ελαιοκάρπου, χρειάζονται 40 ημέρες για να μαζέψει κάποιος τις 1.000 ελιές, ραβδίζοντας την ημέρα 25 δέντρα. Για το κόστος συλλογής δαπανώνται 140 ευρώ/ημέρα οπότε για τις 40 ημέρες χρειάζονται 5.600 ευρώ.

Κλάδεμα: Τον χειμώνα το κλάδεμα κοστίζει 5 ευρώ ανά δέντρο. Το καλοκαίρι 2 ευρώ ανά δέντρο. Συνολικό κόστος: 7.000 ευρώ/έτος.

Ζιζάνια: Με γεωργικό ελκυστήρα η χλοοκοπή δεσμεύει, ετησίως, 800 ευρώ για 1.000 δέντρα.

Λίπασμα: Η κοπριά κοστίζει 3,3 ευρώ το σακί των 12 κιλών. Χρειαζόμαστε ένα σακί για κάθε δέντρο δηλαδή 1.000 σακιά ή 3.300 ευρώ/έτος. Επίσης, ένα σακί καλίου των 25 κιλών στοιχίζει 27 ευρώ. Χρειαζόμαστε 3 κιλά καλίου ανά δέντρο, δηλαδή, 3 τόνους ή 120 σακιά προς συνολικά 3.240 ευρώ.

Ψεκασμός για την ανθοφορία

Άζωτο: Κοστίζει 16 ευρώ/λίτρο. Η δόση για 100 λίτρα διαλύματος είναι 50 ml. Το κόστος φθάνει τα 40 ευρώ για 2,5 λίτρα.

Βόριο: Στοιχίζει 13 ευρώ/λίτρο. Χρησιμοποιούμε 100 ml/100 λίτρα. Χρειάζονται συνολικά 5 λίτρα, που κοστίζουν 65 ευρώ.

Ψευδάργυρος: Στοιχίζει 14 ευρώ/κιλό. Η δόση είναι 100 γρ./100 λίτρα. Για τα 1.000 δέντρα αγοράζονται 5 κιλά προς 70 ευρώ.

Ρυθμιστής pH: 50 ml/100 λίτρα. Ένα λίτρο κοστίζει 12 ευρώ. Χρειαζόμαστε 2,5 λίτρα προς 70 ευρώ.

Επίσης, πραγματοποιείται ψεκασμός με χαλκό μετά τη συλλογή καρπού. Συνολικά χρειάζονται 32,5 κιλά προς 211,25 ευρώ με δόση 650 γρ./100 λίτρα.

Για την αντιμετώπιση του δάκου με καολίνη η δόση είναι 3 κιλά στα 100 λίτρα. Συνολικά θα χρησιμοποιηθούν 150 κιλά σε 5 τόνους νερό. Ένας ψεκασμός έχει κόστος 780 ευρώ.

Κόστος καυσίμου: Για τον γεωργικό ελκυστήρα και τον ψεκασμό χρειάζονται 100 ευρώ κάθε φορά. Ψεκάζουμε 3 φορές και κόβουμε τα χόρτα 1 φορά. Συνολικό κόστος 400 ευρώ.

Το κόστος μεταφοράς καρπού είναι στα 10 ευρώ/ημέρα. Για τις 40 ημέρες συγκομιδής φτάνει τα 400 ευρώ. Συνολικά υπολογίζουμε στα 800 ευρώ το κόστος καυσίμου.

Επεξεργασία καρπού: Ένα ελαιοτριβείο χρεώνει «κάρτα» 10% επί της παραγόμενης ποσότητας. Η μέση ετήσια παραγωγή ελαιολάδου υπολογίστηκε στα 5.777,8 κιλά. Άρα, η χρέωση με 3,5 ευρώ ανά κιλό στα 577,78 κιλά είναι 2.022 ευρώ.

Συνολικό κόστος καλλιέργειας το έτος: 23.961 ευρώ ή 23,96 ανά δέντρο.

Ο πίνακας 1 απεικονίζει σχηματικά τις παραπάνω τιμές.

Ο πίνακας 2 συνοψίζει τους υπολογισμούς των εσόδων μετά από αφαίρεση του κόστους παραγωγής και του νεκρού σημείου (έσοδα = έξοδα). Στα 3,5 ευρώ/κιλό ο παραγωγός έχει ζημιά. Για να φθάσουμε στο σημείο όπου τα έξοδα θα είναι ίσα με τα έσοδα, η τιμή πρέπει να είναι στα 4,15 ευρώ ανά κιλό. Ακόμη και με 30% αύξηση επί του νεκρού σημείου, δηλαδή 5,39 ευρώ ανά κιλό, ο παραγωγός έχει μεικτό κέρδος ανά μήνα 598,45 ευρώ. Εάν υπολογισθεί το κόστος διαβίωσης, τότε πάλι θα υπάρξει αρνητικό αποτέλεσμα.

Εάν, λοιπόν, ληφθεί υπ’ όψιν ότι τα έσοδα ενός ατόμου ανά μήνα πρέπει να φθάνουν τα 1.500 ευρώ, τότε το μεικτό κέρδος του παραγωγού υπολείπεται κατά 901,55 ευρώ. Για να υποστηρίξει 4 μέλη, τότε το μεικτό κέρδος πρέπει να φθάνει τα 4.000 ευρώ/μήνα. Δηλαδή, 48.000 ευρώ τον χρόνο. Εάν συνυπολογιστεί το κόστος παραγωγής, φθάνουμε τα 71.961 ευρώ.

Οπότε με παραγωγή ανά έτος 5.777 κιλά, η τιμή πώλησης ελαιολάδου ανά κιλό πρέπει να είναι στα 12,46 ευρώ. Η συγκεκριμένη τιμή καλύπτει το κόστος ζωής ενός παραγωγού και άλλων 3 μελών της οικογένειάς του.

Συνεπώς, τρεις λύσεις υπάρχουν για να μειωθεί η τιμή πώλησης και να γίνει ελκυστικότερη. Είτε να αυξηθεί η ποσότητα παραγωγής ανά έτος, είτε να τυποποιηθεί το προϊόν, κάτι που απαιτεί κανάλι διανομής, ή να γίνουν και τα δύο.

του Μάνου Κοκκινέλη, παραγωγού βιολογικού ελαιολάδου