Methane Connect Summit 2025: Η ευρωπαϊκή γαλακτοκομία περνά από τις δεσμεύσεις στη δράση για τη μείωση του μεθανίου

Το ζήτημα των εκπομπών μεθανίου –του σημαντικότερου αερίου του θερμοκηπίου που προέρχεται από τα μηρυκαστικά– βρίσκεται στο επίκεντρο της διεθνούς συζήτησης για το κλίμα. Ωστόσο, στη φετινή πρώτη σύνοδο Methane Connect, που πραγματοποιήθηκε στις 19 Νοεμβρίου στο Παρίσι, η συζήτηση μετατοπίστηκε από τον θεωρητικό σχεδιασμό σε συγκεκριμένες δράσεις μέσα στη φάρμα.

Περισσότεροι από 120 συμμετέχοντες από 20 χώρες –παραγωγοί, συνεταιρισμοί, γαλακτοβιομηχανίες, ερευνητές, τεχνολογικές εταιρείες και χρηματοπιστωτικοί φορείς– ανέδειξαν πως η ευρωπαϊκή γαλακτοκομία έχει ήδη αρχίσει να εφαρμόζει πρακτικές μετριασμού των εκπομπών σε πραγματικές συνθήκες.

Στο συνέδριο, συμμετείχαν εκπρόσωποι κορυφαίων εταιρειών και οργανισμών, όπως οι Arla, Danone, Nestlé, Bel/APBO, Schreiber Foods, καθώς και ερευνητικά ιδρύματα, όπως το IDELE, το AFBI και το Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης. Το κεντρικό μήνυμα ήταν σαφές: Η πορεία προς τη μείωση του μεθανίου δεν αποτελεί πλέον απλή δέσμευση επιχειρήσεων ή κυβερνήσεων, αλλά εξελίσσεται σε καθημερινή πρακτική πάνω στο χωράφι και στη φάρμα.

Η μείωση του μεθανίου ξεκινά από τη διαχείριση του κοπαδιού

Οι πρωινές συνεδρίες επικεντρώθηκαν στο πώς οι εκπομπές εντερικού μεθανίου συνδέονται άμεσα με τη διαχείριση του κοπαδιού και τις τεχνικές επιλογές του κτηνοτρόφου. Παραγωγοί και σύμβουλοι από το Βέλγιο, τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο υπογράμμισαν ότι τα βασικά «εργαλεία» για τη μείωση των εκπομπών είναι ήδη γνωστά: Βελτίωση της αποδοτικότητας στη διατροφή, υψηλής ποιότητας χορτοδοτικά, υγειονομική προστασία του κοπαδιού και αύξηση της μακροζωίας των ζώων.

Σύμφωνα με τους ομιλητές, η προσπάθεια αυτή δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως πρόσθετο βάρος για τον παραγωγό. Όταν οι κτηνοτρόφοι διαθέτουν τα κατάλληλα δεδομένα, τεχνική στήριξη και αναγνώριση από την αγορά, η μείωση του μεθανίου συνδέεται άμεσα με βελτίωση αποδόσεων, μείωση κόστους και μεγαλύτερη αυτονομία. Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά ένας παραγωγός στο πάνελ «From Farm to Milk»: «Η μετάβαση ξεκινά από τη νοοτροπία, ενισχύεται από τα δεδομένα και επιβιώνει όταν γίνεται κερδοφόρα».

Μεγάλες εταιρείες του κλάδου, όπως οι Danone, Nestlé και Bel, παρουσίασαν τον τρόπο με τον οποίο ενσωματώνουν το μεθάνιο στις στρατηγικές απανθρακοποίησης. Έρευνες που παρουσιάστηκαν στη σύνοδο ανέδειξαν ότι οι καταναλωτές ανταποκρίνονται θετικά, όταν η πρόοδος συνδέεται με πρακτικές μέσα στη φάρμα και με απτά στοιχεία ποιότητας στο τελικό προϊόν.

Μέτρηση και χρηματοδότηση

Μεγάλη βαρύτητα δόθηκε στη σύγκριση των διαθέσιμων εργαλείων μέτρησης των εκπομπών μεθανίου – από ολοκληρωμένα εργαλεία υπολογισμού άνθρακα σε επίπεδο εκμετάλλευσης, έως νέες μεθόδους που βασίζονται στην ανάλυση του γάλακτος. Οι συμμετέχοντες διαχώρισαν τα διαγνωστικά εργαλεία, τα οποία χρησιμοποιούνται περιοδικά για πλήρη αποτύπωση των εκπομπών, από τα εργαλεία επιχειρησιακής παρακολούθησης, που χρησιμοποιούνται συχνότερα για τη λήψη αποφάσεων και για την ενεργοποίηση κινήτρων, όπως κλιματικά μπόνους.

Στο σκέλος της χρηματοδότησης παρουσιάστηκε πλήθος διαθέσιμων μηχανισμών: Aπό μπόνους που παρέχουν οι γαλακτοβιομηχανίες μέχρι επενδυτικά κεφάλαια, συμπράξεις για τη μείωση εκπομπών και πράσινα τραπεζικά δάνεια. Όπως ειπώθηκε χαρακτηριστικά στο πάνελ «Funding Change»: «Το πρόβλημα δεν είναι η έλλειψη χρηματοδότησης, αλλά τα αντιφατικά σήματα προς τους παραγωγούς. Χρειαζόμαστε συγχρονισμό, όχι νέα χρηματοδοτικά εργαλεία». Η σταθερότητα και η προβλεψιμότητα στα κίνητρα αναδείχθηκαν ως καθοριστικοί παράγοντες για τη συμμετοχή των κτηνοτρόφων.

Από τα πιλοτικά προγράμματα στη μαζική εφαρμογή

Το απόγευμα της συνόδου ήταν αφιερωμένο σε συγκεκριμένα ευρωπαϊκά παραδείγματα μεγάλης κλίμακας. Γαλακτοκομικοί κολοσσοί, όπως οι Arla, Mooh, Bel/APBO, Schreiber Foods και Danone, παρουσίασαν προγράμματα που βρίσκονται ήδη σε πλήρη παραγωγική εφαρμογή. Αυτά περιλαμβάνουν:

✱ Μηνιαία παρακολούθηση μεθανίου μέσω ανάλυσης γάλακτος.

✱ Στρατηγικές διατροφής, όπως η χρήση επεξεργασμένου λιναρόσπορου.

✱ Κλιματικά μπόνους και νέες δομές συμβολαιακής γεωργίας.

✱ Προγράμματα συμβουλευτικής υποστήριξης.

✱ Μονοπάτια πιστοποίησης και αγορών άνθρακα.

✱ Συνεργασίες με λιανεμπόρους για την προβολή προϊόντων «χαμηλού μεθανίου».

Οι δράσεις αυτές καταδεικνύουν ότι η μείωση των εκπομπών δεν αποτελεί πλέον θεωρητικό στόχο, αλλά πραγματικότητα που ήδη εξελίσσεται στην ευρωπαϊκή γαλακτοκομία.

Οι παραγωγοί στο επίκεντρο

Σε όλες τις συνεδρίες, επαναλαμβανόμενο μήνυμα ήταν πως η αξιοπιστία κάθε στρατηγικής για το μεθάνιο εξαρτάται από την ουσιαστική συμμετοχή των παραγωγών. Οι κτηνοτρόφοι που μίλησαν στη σύνοδο ζήτησαν απλούς και διαφανείς δείκτες, εργαλεία που εντάσσονται εύκολα στις καθημερινές εργασίες της φάρμας και δίκαιη, σταθερή αμοιβή για όποια αλλαγή πρακτικής ή επένδυση απαιτείται. Πολλά από τα προγράμματα που παρουσιάστηκαν απέδειξαν ότι αυτές οι αρχές μπορούν να μεταφραστούν σε αξιόπιστες προδιαγραφές και προϊόντα με πραγματική προστιθέμενη αξία για την αγορά.

Τι είναι το Methane Connect

Το Methane Connect αποτελεί μια νέα ευρωπαϊκή πρωτοβουλία, που στοχεύει στη δημιουργία κοινών εργαλείων, δεδομένων και τεχνικών λύσεων για τη μείωση του εντερικού μεθανίου. Διοργανώνεται από τις Valorex, Bleu-Blanc-Cœur και Eco-Sens, ενώ φέρνει σε επαφή όλους τους κρίκους της αλυσίδας –από τον παραγωγό έως τη βιομηχανία και τη χρηματοδότηση– με στόχο την επιτάχυνση της προσπάθειας για χαμηλές εκπομπές αερίων από τον κλάδο της γαλακτοκομίας.