Τρομάζει το κύμα εξαγορών επιχειρήσεων αγροτικών εισροών

Εκτός από τα φυτοφάρμακα, Γεωργία Ακριβείας και ζωοτροφές στο επίκεντρο

Τρομάζει το κύμα εξαγορών επιχειρήσεων αγροτικών εισροών

του Νίκου Λάππα

Την προηγούμενη εβδομάδα, το αμερικανικό Δημόσιο κατέθεσε αγωγή, με στόχο την ακύρωση της εξαγοράς εταιρείας στον κλάδο της Γεωργίας Ακριβείας από την John Deere. Κύμα εξαγορών παρατηρείται και στον κλάδο των ζωοτροφών. Όλα αυτά έρχονται να προστεθούν στο σίριαλ εξαγοράς της Monsanto από την Bayer και τον φόβο που προκαλεί στο σύνολο της παγκόσμιας διατροφής: Μέσα σε λίγους μήνες, οι έξι μεγάλοι παίκτες των εισροών φαίνεται να γίνονται τρεις πανίσχυροι όμιλοι, δηλαδή Dupont/Dow, Chem China/ Syngenta, Bayer/Monsanto, με μόνη «ελεύθερη» την BASF.

Και όσο η οικονομική θέση της Monsanto υποβαθμίζεται, τόσο η σύζευξη αυτή πλησιάζει. Το δεύτερο τρίμηνο του έτους, για παράδειγμα, η μεγαλύτερη εταιρεία σπόρων και παραγωγής Γενετικά Τροποποιημένων του πλανήτη ανακοίνωσε μείωση κερδών 37%, που ήλθε να προστεθεί σε αντίστοιχες μειώσεις των δύο προηγούμενων τριμήνων, τόσο σε κέρδη, όσο και στην απασχόληση, που μειώθηκε κατά 12%. Ίσως γι’ αυτό η Bayer έκανε νέα πρόταση εξαγοράς της Monsanto πριν από δυο-τρεις ημέρες.

Τρομάζει το κύμα εξαγορών επιχειρήσεων αγροτικών εισροών

Η John Deere

Όταν έγινε η πρώτη εξαγορά εταιρείας κλιματικών δεδομένων στον χώρο της Γεωργίας Ακριβείας, δηλαδή όταν η Monsanto εξαγόρασε την Climate Corp, άρχισε ένας χορός παρόμοιων κινήσεων στον νεοσύστατο κλάδο. Κατά κανόνα, οι μεγάλες εταιρείες των αγροτικών εισροών εξαγόραζαν μικρές start-ups, που πρότειναν ευφυείς τεχνολογίες, μία περίοδο με πτωτικές τιμές και μειωμένα αγροτικά εισοδήματα.
Τον περασμένο Νοέμβριο, οι J. Deere και Climate Corp ανακοίνωσαν την εξαγορά από την πρώτη της εταιρείας Precision Planting. Με τον τρόπο αυτόν, σε συνδυασμό με τις άλλες θυγατρικές που ήδη διαθέτει, η J. Deere θα αποκτούσε τον απόλυτο έλεγχο στις σπαρτικές μηχανές. Αξίζει να τονιστεί ότι ο τρόπος σποράς (παραδείγματος χάριν, βάθος και αποστάσεις ανά προϊόν και έδαφος) παίζει καθοριστικό ρόλο στις αποδόσεις και το κόστος, οφέλη που προέρχονται μόνο από τις σπαρτικές μηχανές Ακριβείας.

Η παρέμβαση της αμερικανικής κυβέρνησης την προηγούμενη εβδομάδα σκοπεύει ακριβώς στην ακύρωση της δημιουργίας μίας και μόνο εταιρείας παγκοσμίως που θα ελέγχει τις καινοτόμες εφαρμογές μιας τόσο κρίσιμης παραγωγικής διαδικασίας, της σποράς. Παράλληλα, στοχεύει να ανακόψει τη γιγάντωση ενός φαινομένου που υποβόσκει και στον τομέα της ευφυούς γεωργίας και κτηνοτροφίας, και που πολλοί πιστεύουν ότι σύντομα ίσως λάβει μεγάλες διαστάσεις.

Κινητικότητα και στις ζωοτροφές

Σε μία περίοδο παγκόσμιας ύφεσης της κτηνοτροφίας, έντονα φαινόμενα εξαγορών καταγράφονται και στον κλάδο των ζωοτροφών, ιδίως στην Ευρώπη.

Κατά τη διάρκεια του τρέχοντος έτους, έχουν γίνει 22 εξαγορές. Οι αγοραστές είναι συνήθως μεγάλες εταιρείες παραγωγής ζωοτροφών και οι επιχειρήσεις που εξαγοράζονται παράγουν ειδικά μείγματα, πρόσθετα, ή νέες τεχνολογίες ζωοτροφών.
Στην κορυφή των αγοραστών, βρίσκεται η συνεταιριστική ολλανδική For Farmers B.V., που αποτελεί και τη μεγαλύτερη επιχείρηση ζωοτροφών της Ευρώπης. Ακολουθούν ακόμα τρεις ολλανδικές εταιρείες (Nutreco, Royal De Heuw και Royal Agrifirm), μία βρετανική (ΑΒ Agri) και η γαλλική In Vivo NSA, που δραστηριοποιούνται και στην Ελλάδα.

Παρά τις ανακατατάξεις αυτές, οι ευρωπαϊκές εταιρείες υστερούν σε μέγεθος συγκρινόμενες με τις αντίστοιχες άλλων χωρών. Όπως προκύπτει από τον σχετικό πίνακα, από τις 19 μεγαλύτερες εταιρείες του κλάδου οι εννέα προέρχονται από την Κίνα, τρεις από τις ΗΠΑ, δύο από την Ταϊλάνδη και την Ολλανδία και μία από τη Βραζιλία, την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα.

Οι 19 μεγαλύτερες επιχειρήσεις ζωοτροφών

Ονομασία

Χώρα

Ετήσια παραγωγή (εκατ. τον)

CPGroup

Ταϊλάνδη

27,6

Cargill

ΗΠΑ

19,5

NewHope Liuhe

Κίνα

15,7

Purina

ΗΠΑ

12,7

CPPChina

Κίνα

12,4

Wen’s Food Group

Κίνα

12,0

BRF

Βραζιλία

10,4

Tyson Foods

ΗΠΑ

10,0

East Hope Group

Κίνα

7,6

JA Zen-Noh

Ιαπωνία

7,2

Shuanbaotai

Κίνα

6,6

ForFarmers B.V.

Ολλανδία

6,5

Tangrenshen

Κίνα

6,0

Nutreco

Ολλανδία

5,9

Haid

Κίνα

5,5

CP Foods

Ταϊλάνδη

5,5

Nong Hyup

Nότια Κορέα

5,5

Yuetai

Κίνα

5,0

DaChan

Κίνα

4,8

Προβληματισμός

Η υπέρμετρη αυτή συγκέντρωση προβληματίζει διεθνείς οργανισμούς, κυβερνήσεις, τον αγροδιατροφικό τομέα, τους αγρότες. Λίγες μόνο επιχειρήσεις μπορούν να ελέγχουν την παραγωγή και τη διάδοση της γνώσης, τους ρυθμούς ανάπτυξης μίας περιοχής, τους όρους εμπορίου, το κόστος και το επίπεδο τιμών των εισροών και, συνεπώς, των τροφίμων.
Είναι αυτός ο λόγος, που προηγμένες συνεταιριστικά χώρες διαθέτουν ισχυρές οργανώσεις στη διακίνηση εισροών. Είναι αυτός ο λόγος που προσπαθούν να παρακολουθήσουν τις τεχνολογικές εξελίξεις μέσω των συλλογικών τους δομών και να δημιουργήσουν οικονομιές κλίμακος.