Οι ευκαιρίες για τα ελληνικά φρούτα στην ισπανική αγορά

Τις ευκαιρίες για τα ελληνικά φρέσκα φρούτα και λαχανικά στην αγορά της Ισπανίας, αλλά και τα προβλήματα που υπάρχουν, ανέδειξε το διαδικτυακό σεμινάριο, που διοργάνωσαν στις 30 Ιανουαρίου 2026 η ελληνική πρεσβεία στη Μαδρίτη και το Ισπανο-Ελληνικό Εμπορικό Επιμελητήριο. Πολύ σημαντικό είναι το ενδιαφέρον που φάνηκε να υπάρχει από την πλευρά των Ισπανών χονδρεμπόρων για ακτινίδια και κεράσια από την Ελλάδα, υπό την προϋπόθεση, όμως, της αξιοπιστίας και της ποιότητας της πρώτης ύλης.
Το άλλο ενδιαφέρον θέμα, που αναδείχθηκε, είναι ότι η ιβηρική χερσόνησος στους επόμενους μήνες ετοιμάζεται να γίνει το εξαγωγικό κέντρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς τις χώρες της Mercosur. Συνεπώς, μέσω της Ισπανίας μπορεί να εξάγει η Ελλάδα σε Αργεντινή, Ουρουγουάη και Παραγουάη, ενώ μέσω της Πορτογαλίας θα μπορεί να εξάγει στη Βραζιλία. Αντίστοιχα, οι Ισπανοί εξαγωγείς φρούτων μπορούν να χρησιμοποιήσουν την Ελλάδα για ενδιάμεσο σταθμό στις αγορές της νοτιοανατολικής Ευρώπης και της Μέσης Αναντολής.
Σε όλα τα παραπάνω, καθοριστικό ρόλο μπορούν να παίξουν οι δύο μεγάλες εμπορικές διεθνείς εκθέσεις φρούτων και λαχανικών Freskon (Θεσσαλονίκη) και Fruit Attraction (Μαδρίτη), καθώς και οι οργανισμοί κεντρικών αγορών των δύο χωρών, ΟΚΑΑ (Αθήνα-Θεσσαλονίκη) και Mercamadrid (Μαδρίτη).
Μάλιστα, μέσω του διαδικτυακού σεμιναρίου ανακοινώθηκε και η οργάνωση επιχειρηματικής αποστολής από τη Mercamadrid με Ισπανούς αγοραστές και εμπόρους, που θα επισκεφθούν τη Freskon, τον προσεχή Απρίλιο, καθώς και την Κεντρική Αγορά της Θεσσαλονίκης.
Το θέμα του σεμιναρίου ήταν: «Ελλάδα και Ισπανία, συμπληρωματικοί παραγωγοί και αγορές στον τομέα φρούτων και λαχανικών: Σύγχρονες τάσεις και προοπτικές περαιτέρω ανάπτυξης των συνεργασιών – Ο ρόλος των μεταφορών και των συστημάτων logistics στην ενίσχυση του διμερούς εμπορίου νωπών προϊόντων».
Αρχικά, απηύθυνε χαιρετισμό στους –πάνω από 80– συμμετέχοντες ο Έλληνας Πρέσβης στην Ισπανία, Απόστολος Μπαλτάς, και στη συνέχεια μίλησε ο πρόεδρος του Ισπανο-Ελληνικού Εμπορικού Επιμελητηρίου, Ανδρέας Παππάς. Και οι δύο τόνισαν πόσο σημαντική είναι η ελληνο-ισπανική συνεργασία στον τομέα των φρούτων και λαχανικών και επέμειναν στο γεγονός ότι τόσο οι παραγωγοί, όσο και οι εξαγωγείς μπορούν να απευθύνονται στους δύο αυτούς φορείς για οποιαδήποτε πληροφορία θέλουν.
Ακολούθησε μία εισαγωγική τοποθέτηση του αντιπροέδρου της Εθνικής Ένωσης Αγροτικών Συνεταιρισμών (ΕΘΕΑΣ) και προέδρου της COGREXPO, Χρήστου Γιαννακάκη, ο οποίος ανέφερε μεταξύ άλλων ότι τα ελληνικά ακτινίδια καταλαμβάνουν το 17,4% του μεριδίου των εισαγωγών ακτινιδίων στην Ισπανία.
Μεγάλο μέρος του σεμιναρίου αποτέλεσε η εισήγηση του συμβούλου ΟΕΥ Ά της Πρεσβείας της Ελλάδας στη Μαδρίτη, Παντελή Γκάσιου, σχετικά με την περιγραφή των τάσεων της ελληνικής και της ισπανικής παραγωγής, τα προϊόντα του διμερούς εμπορίου, που ξεχωρίζουν και παρουσιάζουν προοπτικές ενίσχυσης, καθώς και τα κανάλια διανομής νωπών φρούτων και λαχανικών στις δύο χώρες.
Οι María José Sánchez, διευθύντρια Εκθέσεων στην IFEMA Madrid, η Τόνια Νικολαΐδου, υπεύθυνη διοργάνωσης της Freskon (HELEXPO) και η Ανατολή Καπνίδου, διευθύντρια Εκθέσεων στη HELEXPO, μίλησαν για τις προοπτικές περαιτέρω ανάπτυξης του διμερούς εμπορίου και των επιχειρηματικών συνεργασιών, διαμέσου των εκατέρωθεν συμμετοχών και επισκέψεων σε διεθνείς εκθέσεις όπως είναι η Fruit Attraction της Μαδρίτης και η Freskon της Θεσσαλονίκης.
Από την πλευρά των κεντρικών αγορών νωπών προϊόντων των δύο χωρών, μίλησαν οι Lola Román, διευθύντρια Επιχειρηματικής Ανάπτυξης στη Mercamadrid, και ο Ιωάννης Τριανταφύλλης, γενικός διευθυντής του Οργανισμού Κεντρικών Αγορών Αθηνών (ΟΚΑΑ), αναφερόμενοι στις προοπτικές της μεταξύ τους συνεργασίας.
Ακολούθησε η τοποθέτηση της εκπροσώπου του κλάδου των μεταφορέων. Συγκεκριμένα, η Ιωάννα Τσινίδου, εκπρόσωπος της Ομοσπονδίας Φορτηγών Αυτοκινητιστών Ελλάδος Διεθνών Μεταφορών (ΟΦΑΕ) και υπεύθυνη Πωλήσεων και Δρομολόγησης Φορτώσεων στη μεταφορική εταιρεία GO TRANS στη Θεσσαλονίκη. Η ίδια είπε ότι το μεγαλύτερο μέρος του μεταφορικού έργου μεταξύ των δύο χωρών διεξάγεται από τους Έλληνες οδηγούς και, πράγματι, υπάρχει έλλειψη τόσο οχημάτων όσο και οδηγών.
Από την πλευρά των Ισπανών χονδρεμπόρων μίλησαν οι Yolanda Román, υπεύθυνη Επικοινωνίας και Προώθησης της Ένωσης Χονδρεμπόρων Φρούτων και Λαχανικών ASOMAFRUT και Joaquin Rey Rodriguez, CEO στην εταιρεία Fruitgrowing Quality.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον είχε η τοποθέτηση του κ. Rey Rodriguez, ο οποίος στάθηκε στην ποιότητα και την ανθεκτικότητα των ελληνικών ποικιλιών ακτινιδίων κατά τη μεταφορά και εξαγωγή τους στην Ισπανία, ζητώντας να βελτιωθεί το ελληνικό προϊόν, εφόσον ήδη η ζήτηση υπάρχει και θα μπορούσε να αναπτυχθεί ακόμα περισσότερο.
Από την πλευρά των Ελλήνων εξαγωγέων, στο σεμινάριο συμμετείχαν οι Χριστίνα Μανώση, διευθύντρια Πωλήσεων και Μάρκετινγκ στη Ζευς Ακτινίδια Α.Ε., καθώς και ο γενικός διευθυντής της ΕΑΣ Καβάλας, Κλέαρχος Σαραντίδης. Και οι δύο διαβεβαίωσαν –αναφερόμενοι κυρίως στο ακτινίδιο– τους Ισπανούς συνεργάτες τους ότι η Ελλάδα θα κάνει το καλύτερο δυνατό για να κερδίσει μεγαλύτερο μερίδιο της αγοράς, επενδύοντας στην εμπιστοσύνη μεταξύ των δύο χωρών.
Το διμερές εμπόριο
Αναλυτικά όσον αφορά τα στοιχεία, που παρέθεσε ο κ. Γκάσιος για το διμερές εμπόριο Ελλάδας-Ισπανίας:
1. Το 2024 οι ελληνικές εξαγωγές προς Ισπανία ανήλθαν στα 1,57 δισ. ευρώ, καταγράφοντας μείωση της τάξεως του 24,5% έναντι του 2023.
2. Το ύψος των ελληνικών εισαγωγών από Ισπανία ανήλθε το 2024 σε 3,15 δισ. ευρώ, καταγράφοντας άνοδο 3,3% έναντι του 2023.
3. Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το 2024, η Ισπανία κατατάσσεται 8η μεταξύ των κυριότερων αποδεκτών εξαγωγών ελληνικών προϊόντων, απορροφώντας ποσοστό 3,1% των συνολικών ελληνικών εξαγωγών, ενώ από την άλλη πλευρά κατατάσσεται 9η μεταξύ των προμηθευτριών χωρών της Ελλάδας, με μερίδιο 3,7% επί των συνολικών ελληνικών εισαγωγών.
4. Η Ελλάδα καταλαμβάνει μικρό μερίδιο τόσο στις εξαγωγές της Ισπανίας όσο και στις εισαγωγές της, με τα ποσοστά να είναι 0,9% και 0,3% επί του συνόλου αντίστοιχα (πηγή: DataComex, 2024).
5. Τα κανάλια διανομής φρούτων και λαχανικών στην Ελλάδα είναι:
• Λαϊκές αγορές: περίπου 50%
• Σούπερ μάρκετ: περίπου 30%-35%
• Παραδοσιακά μανάβικα, λοιπά κανάλια: περίπου 15%-20%
• Ηλεκτρονικό εμπόριο: περίπου 0,8%
6. Αντίθετα, τα σούπερ μάρκετ κυριαρχούν στην Ισπανία, με 51% για τα φρούτα και 38% για τα λαχανικά. Ακολουθούν τα παραδιακά μανάβικα με περίπου 25%, ενώ το ηλεκτρονικό εμπόριο κατέχει το 8%.
Συμφωνία ΕΕ-Mercosur
Ο κ. Γκάσιος αναφέρθηκε και στην εμπορική συμφωνία μεταξύ ΕΕ και Mercosur, παρόλο που, όπως φαίνεται, αναμένεται να καθυστερήσει η εφαρμογή της. Μεταξύ άλλων είπε:
1. Οι προβλέψεις της συμφωνίας για τα αγροδιατροφικά προϊόντα (κυρίως δασμο- λογική απελευθέρωση σε εξαγόμενα αγαθά ελληνικού ενδιαφέροντος και προστασία Γε- ωγραφικών Ενδείξεων) αποτιμώνται θετικά. 21 ελληνικά αγροτικά προϊόντα προστατεύονται
από απομιμήσεις. Επίσης, μπαίνουν δικλείδες ασφαλείας σε περιπτώσεις αιφνίδιας αύξησης των εισαγωγών από Mercosur.
2. Τίθεται ποσόστωση στις εισαγωγές αγρο- διατροφικών προϊόντων που εισάγονται από τη Mercosur και επωφελούνται από χαμηλό- τερους δασμούς: βοδινό κρέας, χοιρινό και πουλερικά.
3. Σε ό,τι αφορά την ασφάλεια των τροφί- μων, τα προϊόντα προέλευσης Mercosur θα πρέπει να συμμορφώνονται με τους αυστη- ρούς κανονισμούς της ΕΕ για την ασφάλεια τροφίμων.
Συμπεράσματα και προϊόντα με προοπτικές
«Θα πρέπει να καταβληθεί συστηματική προσπάθεια καλλιέργειας εμπορικών επαφών για συστηματικό εμπόριο και όχι ευκαιριακές εξαγωγές», επισήμανε ο κ. Γκάσιος και πρόσθεσε: «Απαιτείται συντονισμένη και στοχευμένη προσπάθεια από πλευράς Ελλήνων εξαγωγέων, εστιάζοντας στα προϊόντα για τα οποία η Ελλάδα είναι γνωστή στην Ισπανία, χρησιμοποιώντας τα ενδεδειγμένα δίκτυα μεταφορών και διανομής και προωθητικές δράσεις.
Ύψιστη προτεραιότητα για τους Έλληνες εξαγωγείς θα πρέπει να είναι η σταθερότητα και συνέπεια και το υψηλό επίπεδο ποιότητας των ελληνικών νωπών φρούτων και λαχανικών. Τα ελληνικά νωπά αγροτικά προϊόντα με ιδιαίτερη δυναμική στην αγορά της Ισπανίας είναι: Ακτινίδια, ροδάκινα, κεράσια, σταφύλια, εσπεριδοειδή (προς συμπλήρωση κενών στην καταναλωτική ζήτηση της Ισπανίας), καρπούζια και δαμάσκηνα.
Τέλος, δυνητικές ευκαιρίες για τους Έλληνες παραγωγούς-εξαγωγείς πιστοποιημένων αγροτικών προϊόντων υπάρχουν στο niche τμήμα προϊόντων delicatessen και βιολογικών, με ιδιαίτερη έμφαση στην υγιεινή διατροφή.
Σημαντικές είναι οι συνέργειες που μπορούν να δημιουργηθούν μεταξύ των παραγωγών και των εξαγωγέων των δύο χωρών για κάλυψη εκατέρωθεν κενών. Η Ελλάδα μπορεί να γίνει hub για ισπανικά αγροτικά προϊόντα σε αγορές Ανατ. Ευρώπης, Μ. Ανατολής, Β. Αφρικής και η Ισπανία hub για ελληνικά αγροτικά προϊόντα προς αγορές της Λατινικής Αμερικής.









